Supremitas et Unitas: wpływ twórczości i osobowości Kazimierza Malewicza na kształtowanie się tożsamości artystycznej Władysława Strzemińskiego

Niniejsza praca, zatytułowana Supremitas et Unitas: wpływ twórczości i osobowości Kazimierza Malewicza na kształtowanie się tożsamości artystycznej Władysława Strzemińskiego stanowi analizę porównawczą dróg twórczych dwóch przedstawicieli awangardowego ruchu artystycznego – Kazimierza Malewicza i Władysława Strzemińskiego. Tekst obejmuje okres ich współpracy w Oddziale Sztuk Pięknych Ludowego Komisariatu Oświaty, a także późniejszą rozbieżność twórczą, kiedy młody Strzemiński, po przeprowadzce najpierw do Smoleńska, a później do Polski, odszedł od stylistycznych i konceptualnych zasad swojego starszego kolegi Malewicza i zaczął aktywnie kształtować własną, unikalną tożsamość artystyczną. Przyjęto hipotezę badawczą uznającą, że: ich wspólna działalność w Oddziale Sztuk Pięknych Ludowego Komisariatu Oświaty, późniejsza współpraca w dwóch filiach UNOWIS-u oraz bezpośredni wpływ samego Malewicza – jednej z czołowych postaci ówczesnej sceny artystycznej – odegrały kluczową rolę w kształtowaniu się Władysława Strzemińskiego jako samodzielnego artysty. Celem głównym niniejszej pracy jest weryfikacja przyjętej hipotezy badawczej. Metodologicznie badanie opiera się na etapowej analizie porównawczej, obejmującej biografie obu artystów, ich teksty programowe i wypowiedzi oraz konteksty ich działalności wystawienniczej i zawodowej. Zastosowana metoda porównawcza pozwala ukazać, że wpływ artystyczny Kazimierza Malewicza odegrał istotną rolę w procesie formowania się Władysława Strzemińskiego jako artysty. Jednocześnie to właśnie uwarunkowania kontekstualne oraz osobiste doświadczenia odegrały decydującą rolę w wykształceniu jego własnego języka artystycznego. Można zatem sformułować wniosek, że mimo formalnego odejścia Władysława Strzemińskiego od założeń estetycznych i koncepcyjnych Kazimierza Malewicza, ich wczesna współpraca artystyczna stworzyła fundament jego drogi twórczej.

This work, titled Supremitas et Unitas: The influence of the work and personality of Kazimir Malevich on the formation of Władysław Strzemiński’s artistic identity, is a comparative analysis of the creative paths of two representatives of the avant-garde art movement – Kazimir Malevich and Władysław Strzemiński. The text covers the period of their collaboration in the Department of Fine Arts of the People’s Commissariat of Education, as well as their subsequent creative divergence, when the young Strzemiński, after moving first to Smolensk and later to Poland, distanced himself from the stylistic and conceptual principles of his older colleague Malevich and began actively shaping his own unique artistic identity. The research hypothesis assumes that: their joint activity in the Department of Fine Arts of the People’s Commissariat of Education, later collaboration in two branches of UNOWIS, and the direct influence of Malevich himself – one of the leading figures in the contemporary art scene – played a crucial role in Władysław Strzemiński’s development as an independent artist. The main objective of this study is to verify the proposed research hypothesis. Methodologically, the study is based on a staged comparative analysis, including the biographies of both artists, their programmatic texts and statements, as well as the contexts of their exhibition and professional activities. The applied comparative method demonstrates that Kazimir Malevich’s artistic influence played a significant role in the formation of Władysław Strzemiński as an artist. At the same time, it was the contextual factors and personal experiences that were decisive in shaping his own artistic language. Therefore, it can be concluded that, despite Władysław Strzemiński’s formal departure from the aesthetic and conceptual assumptions of Kazimir Malevich, their early artistic collaboration laid the foundation for his creative path.