Zasoby danych bigtechów w świetle prawa konkurencji

W niniejszej pracy przedstawiono problematykę gromadzenia oraz wykorzystywania danych przez bigtechy, w kontekście prawa konkurencji Unii Europejskiej. Termin bigtech, odnosi się do największych oraz najbardziej wpływowych firm technologicznych na świecie, tj. Google (Alphabet), Apple, Facebook (Meta), Amazon, Microsoft. Firmy te funkcjonują w rozległych cyfrowych ekosystemach, opierając swoją przewagę rynkową na masowym gromadzeniu i przetwarzaniu danych. W gospodarce cyfrowej dane stały się podstawowym zasobem, który może decydować o sile rynkowej oraz prowadzić do eliminowania konkurencji na runku. W rozdziale pierwszym zdefiniowano kluczowe dla pracy pojęcia, takie jak społeczeństwo informacyjne, gospodarka cyfrowa, bigtechy oraz Big Data, wskazując na ich wzajemne powiązania. Rozdział drugi koncentruje się na instrumentach prawa konkurencji Unii Europejskiej, omawiając problemy wyznaczania rynku właściwego dla bigtechów oraz rolę danych w ocenie ich siły rynkowej. Przedstawiona została problematyka wyznaczania rynku właściwego dla platform cyfrowych, bezpłatnych produktów lub usług, ekosystemów cyfrowych oraz koncepcja wyznaczania rynku właściwego dla danych. Przedstawiono także podstawowe założenia Aktu o rynkach cyfrowych (DMA), który jest odpowiedzią na wyzwania prawa konkurencji związane z działalnością firm takich jak bigtechy. Przedstawiona została definicja „strażników dostępu” oraz ich obowiązki w zakresie dostępu do danych. W rozdziale trzecim przeanalizowano wpływ zasobów danych na pozycję dominującą bigtechów, odwołując się do orzecznictwa unijnych organów konkurencji, Komisji Europejskiej oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, oraz przedstawiono aktualne rozwiązania w ramach Aktu o rynkach cyfrowych.

This paper presents the issue of data collection and use by Big Tech companies in the context of European Union competition law. The term Big Tech refers to the largest and most influential technology companies in the world, namely Google (Alphabet), Apple, Facebook (Meta), Amazon, and Microsoft. These companies operate within vast digital ecosystems, basing their market dominance on the large-scale collection and processing of data. In the digital economy, data has become a fundamental resource that can determine market power and lead to the elimination of competition.

The first chapter defines key concepts relevant to this work, such as the information society, the digital economy, Big Tech, and Big Data, highlighting their interrelations. The second chapter focuses on the instruments of EU competition law, discussing the challenges of defining the relevant market for Big Tech companies and the role of data in assessing their market power. It addresses the issue of defining the relevant market for digital platforms, free products or services, digital ecosystems, and the concept of a data-relevant market.

The chapter also outlines the main provisions of the Digital Markets Act (DMA), which is a response to the challenges competition law faces with the operations of Big Tech companies. It presents the definition of gatekeepers and their obligations regarding data access.

In the third chapter, the impact of data resources on the dominant position of Big Tech companies is analyzed, referencing the case law of EU competition authorities, the European Commission, and the Court of Justice of the European Union. The chapter also presents current solutions introduced under the Digital Markets Act.