Arktyka jako arena rywalizacji mocarstw: analiza stosowania strategii power politics w regionie w XXI w.

Przedmiotem niniejszej pracy jest ukazanie, w jaki sposób Arktyka w XXI wieku przekształca się z obszaru współpracy w arenę rywalizacji mocarstw, interpretowanej w kategoriach strategii power politics. Dysertacja obejmuje objaśnienie założeń teoretycznych neorealizmu i takich pojęć jak anarchia systemu, dylemat bezpieczeństwa, równowaga sił oraz militaryzacja, a następnie rekonstrukcję geopolitycznego znaczenia regionu arktycznego, jego zasobów naturalnych, nowych szlaków morskich oraz ram prawnych i instytucjonalnych (UNCLOS, Rada Arktyczna). W części analitycznej zidentyfikowane zostały założenia i instrumenty polityki Federacji Rosyjskiej, Stanów Zjednoczonych, Kanady, Norwegii, Danii oraz Chińskiej Republiki Ludowej wobec Arktyki, co pozwala określić główne obszary realizacji strategii power politics w regionie – od wzmacniania obecności wojskowej i kontroli nad zasobami po wykorzystywanie mechanizmów prawnych i instytucjonalnych do zabezpieczania roszczeń. Praca opiera się na analizie dokumentów strategicznych, aktów prawnych, materiałów organizacji międzynarodowych oraz opracowań naukowych. Umożliwia to sformułowanie wniosku, że Arktyka staje się jednym z kluczowych obszarów testowania współczesnego ładu międzynarodowego, w którym współpraca wielostronna pozostaje obecna, lecz coraz wyraźniej podporządkowana jest logice rywalizacji mocarstw.