Wpływ akcentu iloczasowego i towarzyszących mu zjawisk prozodycznych na atrakcyjność treści informacyjno-rozrywkowych w przekazach dziennikarskich

W obrębie informacyjnych gatunków telewizyjnych wyróżniamy reportaż satyryczny, w którym znaczące są, oprócz kwestii językowych, zachowania wokalne, czyli elementy prozodii języka. Celem artykułu jest przedstawienie zjawisk prozodyjnych i pozaprozodyjnych, które wpływają na żartobliwy ton materiałów dziennikarskich. Zadanie to zostało zrealizowane poprzez opisanie sposobu czytania jednego z czołowych dziennikarzy jednego z najważniejszych programów informacyjnych jednej z największych stacji telewizyjnych. Wyniki i wnioski: na uzyskanie efektu żartobliwości w przekazach ma wpływ wykorzystanie przez dziennikarza następujących elementów sztuki mówienia i czytania (czyli ekspresji): sposób oddychania oraz prowadzenia głosu – głos zawsze lekko podniesiony, energetyczny, pobudzający do działania; dykcja – bardzo wyrazista artykulacja, wzmacnianie zgodne z cechami fonetycznymi głosek (dociskanie głosek zwartych oraz przedłużenie w głoskach szczelinowych, półotwartych i samogłoskach); elementy prozodii – intonacja, akcent, iloczas (akcent iloczasowy). Metody badań: analizie, prowadzonej metodą percepcyjną, poddano sposób wykorzystania przez dziennikarza zjawisk prozodyjnych i pozaprozodyjnych w celu osiągnięcia efektu humorystycznego przekazu. Materiał badawczy stanowiło około 120 nagrań materiałów reporterskich z lat 2016–2022 wyemitowanych w programie informacyjnym „Fakty” w stacji telewizyjnej TVN. Wartość poznawcza: sprawne wykorzystywanie zachowań wokalnych jest ważną umiejętnością dla każdego, kto posługuje się głosem jako narzędziem pracy. Prezentowanie indywidualnego sposobu interpretacji tekstu, w tym konsekwentne wykorzystywanie tych samych zjawisk prozodyjnych i pozaprozodyjnych, przyczynia się do budowania indywidualnego stylu przekazywania treści, zwiększając rozpoznawalność dziennikarza wśród widzów i wielu wykonawców tego zawodu. Dzięki temu nie tylko wpływa na tworzenie wizerunku profesjonalisty, lecz także wyróżnia dziennikarza spośród wielu zawodowców będących wzorem do naśladowania dla młodszych kolegów, dopiero zaczynających pracę. Obserwacja zjawisk prozodyjnych i pozaprozodyjnych może stanowić element warsztatu pracy innych dziennikarzy, poszukujących wzorców w prezentowaniu treści informacyjnych o szczególnym (żartobliwym) charakterze.

Satirical journalism is one of TV programme genres in which, in addition to linguistic aspects, vocal behaviour (including the prosody of language) plays a signifi cant role.

The aim of this paper was to describe the prosodic and extra-prosodic phenomena that affect the humorous perception of journalistic content. For this purpose, the author analysed the reading style of a leading reporter of one of the most popular news programmes in one of the mainstream TV stations.

The humorous effect of journalistic coverage is affected by the following aspects of the art of speaking and reading (i.e., speech expression): breathing technique and voice projection - the voice is always slightly raised, energetic, stimulating; diction - very expressive articulation, stressing in accordance with the phonetic features of the phones (tightening of plosives and prolonging of fricatives, semi-vowels and vowels); elements of prosody - intonation, stress and vowel length.

The analysis, conducted using the perceptive method, of prosodic and extra-prosodic phenomena used by the reporter in question covered approximately 120 recordings from the period 2016-2022 broadcast in the news programme “Fakty” on TVN TV station. The aspect that the author focused on was how these phenomena were used to achieve a humorous effect of the message conveyed.

Individual techniques of text interpretation affect the level of recognition of reporters by the audience. Consistent use of the same prosodic/extra-prosodic phenomena by the reporter examined translates into an individual style of content delivery, strengthens the reporter’s image as a professional, as well as makes him stand out among other professionals in the fi eld and provides an inspiration for younger reporters who are just starting their career. Professional vocal behaviour is an important skill that is worth mastering for anyone who uses their voice as a tool for their work. The analysis of the mentioned phenomena can be used as an element of a workshop for other reporters looking for inspiration in the presentation of information content of a special (humorous) nature.