Podobieństwa i różnice metod pracy nauczycieli wspomagających i asystentów ucznia wobec dzieci ze spektrum autyzmu

Celem niniejszej pracy magisterskiej było zestawienie metod pracy asystentów ucznia i nauczycieli współorganizujących kształcenie w kontekście wsparcia uczniów ze spektrum autyzmu. Analizie zostały poddane metody, które wykorzystują obaj nauczyciele, a także zakres ich działań w codziennym funkcjonowaniu klasy. W części teoretycznej zostały przedstawione dane na temat spektrum autyzmu, historii podejścia do tego zaburzenia, a także metod jakie mogą być wykorzystywane w pracy uczniem z takim zaburzeniem. Opisane zostały również zadania nauczyciela wspomagającego oraz asystenta ucznia w polskim systemie edukacji. Badania zostały zrealizowane w jednej z warszawskich szkół integracyjnych, za pomocą wywiadów przeprowadzonych z asystentem ucznia, nauczycielem wspierającym, a także uzupełniająco z nauczycielem wiodącym, by poznać ich zróżnicowane doświadczenia zawodowe i metody wykorzystywane w pracy z uczniem o specjalnych potrzebach edukacyjnych. Wyniki pokazały, że nauczyciel wspomagający współpracował i pomagał głównie uczniom ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, ale wspiera również pozostałych uczniów w klasie, natomiast asystent ucznia pracował tylko z jednym uczniem, wspierając go bezpośrednio podczas lekcji, a także w trakcie przerw pomiędzy zajęciami. Obie formy wsparcia są bardzo ważne, jednak różnią się zasięgiem i sposobem oddziaływania na ucznia. Wyniki pracy mogą pomóc w lepszym zrozumieniu wykonywanych ról w edukacji włączającej, a także wspomóc podejmowanie decyzji dotyczących organizacji wsparcia dla uczniów ze spektrum autyzmu.

The aim of this master's thesis was to compare the working methods of student assistants and teachers co-organizing education in the context of supporting students on the autism spectrum. The analysis covered the methods used by both teachers, as well as the scope of their activities in the daily functioning of the classroom. The theoretical part presents data on the autism spectrum, the history of approaches to this disorder, and methods that can be used in working with students with this disorder. The tasks of the support teacher and student assistant in the Polish education system are also described. The research was conducted in one of Warsaw's inclusive schools, using interviews with the student assistant, the support teacher, and, additionally, the lead teacher, in order to learn about their diverse professional experiences and the methods used in working with students with special educational needs. The results showed that the support teacher mainly cooperated with and helped students with special educational needs, but also supported other students in the class, while the student assistant worked with only one student, supporting him directly during lessons and during breaks between classes. Both forms of support are very important, but they differ in their scope and impact on the student. The results of the study can help to better understand the roles performed in inclusive education and assist in making decisions regarding the organization of support for students on the autism spectrum.