Fuck context, czyli splatając architekturę ze społeczeństwem

Publikacje naukowe traktujące o architekturze w zdecydowanej większości skupiają się na analizowaniu relacji między budynkami iich estetyką zjednej strony a społeczeństwem lub kulturą zdrugiej. Obiekty iich projekty, architekci iich praca mogą być wtej perspektywie zrozumiałe, dopiero gdy zatrzymamy płynący czas oraz umieścimy je wróżnego rodzaju ramach — kontek-ście, strukturach czy warunkach. Znieruchomiała architektura jest wówczas tu oto iodbija społecznezjawiska, podczas gdy jej wyjaśnienia są gdzieś tam. Budynki są tu statyczne, trwają sparaliżowa-ne wustabilizowanej formie ookreślonym stylu, ajakiekolwiek działania izdarzenia pozostają na zewnątrz, ukryte ischowane. Jedyne, co pozostaje, to odkrycie tego, co niewidoczne. Wartyku-le proponuję inną optykę. Zależy mi, by pokazać, jak architektura może stawać się poznawalna, anie interpretowalna, opisywalna, anie dedukowalna, dynamiczna, anie statyczna. Ztego względuwswoim wywodzie będę się posługiwać metodą proponowaną przez badaczy znurtu teorii aktora--sieci. Wychodząc od Koolhasowskiego fuck context, postaram się przeformułować główny cel ba-dania architektury, wktórym mniej istotne będzie to, co budynki znaczą, co sobą manifestują ijak generują społeczne postawy, bardziej zaś to, co faktycznie robią. Gdy będziemy się starać zrozumieć, anie wyjaśniać budynki, śledząc ibadając wszelkich aktorów zaangażowanych wdynamiczną siećskładającą się na konkretny obiekt, może się okazać, że na kontekst zabraknie już miejsca, przestanie być nam potrzebny.

Fuck context, or interweaving architecture with society. The majority of architectural studies tends to focus on relationships between architecture and its materiality on the one hand and the society or culture, on the other. In this perspective, buildings and projects, architects and their work can be understood only by placing them within the social context, structures, frames and conditions. Architecture is here and mirrors societal changes and processes, while the explanations are there. Buildings are stable, there is no action, all moves and all flows are outside, behind or hidden and the only thing researchers and designers should do is to unveil them.The ambition of this article is different. Starting from Rem Koolhaas’s well-known phrase — “fuck context” — I argue that the main purpose of studying architecture should not be explaining or interpreting buildings but trying to understand them and to follow, account and examine all human and non-human actors involved in the dynamic architectural network. This is why I propose to apply the Actor-Network Theory as a new method of studying and analyzing architecture in the humanities and social sciences but also in architecture theory. If we pay attention to details, to actors and their actions as much as it is possible, to their associations and connections, to what buildings do rather than what they mean, a new and richer version of architecture will appear. And there will be no place, no necessity for context.