Modele kobiecej podmiotowości w „Małych kobietkach” Louisy May Alcott oraz w wybranych adaptacjach filmowych (1994, 2019)

Niniejsza praca stanowi analizę porównawczą modeli kobiecej podmiotowości i sprawczości w powieści Louisy May Alcott Małe kobietki oraz jej adaptacjach filmowych w reżyserii Gillian Armstrong (1994) i Grety Gerwig (2019). W oparciu o teorię filmu oraz paradygmaty teorii feministycznych prześledzono ewolucję strategii emancypacyjnych bohaterek na przestrzeni ponad 150 lat. Analiza formalna dzieł kinowych, uwzględniająca strukturę montażową, operowanie barwą oraz mechanizm fokalizacji, wykazała, że język filmu aktywnie redefiniuje literackie sensy. Praca obrazuje przesunięcie w ujmowaniu kobiecego sukcesu: od wiktoriańskiego samodoskonalenia moralnego, przez aprobatę relacyjności, aż po współczesny pluralizm dróg życiowych i autonomię ekonomiczno-twórczą.

This thesis presents a comparative analysis of the models of female subjectivity and agency in Louisa May Alcott’s novel Little Women and its film adaptations directed by Gillian Armstrong (1994) and Greta Gerwig (2019). Based on film theory and the paradigms of feminist theories, the study traces the evolution of the heroines' emancipatory strategies over a span of more than 150 years. A formal analysis of the cinematic works - encompassing editing structures, color schemes, and the mechanism of focalization - demonstrates that film language actively redefines literary meanings. The thesis illustrates a shift in the conceptualization of female success: from Victorian moral self-improvement, through the affirmation of relationality, to contemporary pluralism of life choices and economic-artistic autonomy.