Rola sztucznej inteligencji w ewolucji technik dezinformacyjnych i jej wpływ na zaufanie

Przedmiotem niniejszej pracy magisterskiej jest wpływ sztucznej inteligencji (SI) na ewolucję technik dezinformacyjnych oraz konsekwencje tego zjawiska dla zaufania społecznego i bezpieczeństwa informacyjnego. Głównym celem pracy jest zidentyfikowanie luk poznawczych sprzyjających uleganiu fałszywym treściom oraz diagnoza poziomu kompetencji cyfrowych i odporności warszawskiego środowiska studenckiego. Zjawisko dezinformacji w erze cyfrowej, napędzane asymetrią między rozwojem algorytmów sztucznej inteligencji a adaptacją społeczeństwa, przestało być narzędziem incydentalnej manipulacji, stając się realnym zagrożeniem dla procesów demokratycznych. Główny problem badawczy koncentruje się wokół pytania: w jaki sposób rozwój opartych na SI technik dezinformacji wpływa na percepcję wiarygodności oraz kształtowanie się poziomu zaufania do informacji cyfrowych wśród badanych. Wybór tej grupy docelowej podyktowany został jej wysoką ekspozycją na media społecznościowe, szybkim tempem konsumpcji informacji oraz potencjalną podatnością na emocjonalny przekaz. Podstawę metodologiczną pracy stanowi połączenie analizy teoretycznej z badaniami empirycznymi. W warstwie teoretycznej wykorzystano analizę systemową, studium przypadku oraz przegląd literatury przedmiotu. W badaniach własnych zastosowano metodę sondażu diagnostycznego z autorskim kwestionariuszem ankiety, który rozszerzono o eksperyment praktyczny poprzez test weryfikacji syntetycznych tekstów i obrazów. Pozwoliło to na obiektywną ocenę rzeczywistych strategii fact-checkingowych respondentów. Struktura pracy obejmuje cztery rozdziały. Rozdział pierwszy definiuje pojęciowe i historyczne ramy dezinformacji, analizując współczesną architekturę mediów oraz mechanizmy psychologiczne (bańki informacyjne, błędy poznawcze). Rozdział drugi ukazuje technologiczną transformację manipulacji za sprawą SI, w tym podatności dużych modeli językowych (LLM) oraz personalizację zagrożeń. Rozdział trzeci poświęcono strategiom przeciwdziałania, w tym detekcji algorytmicznej, edukacji medialnej i regulacjom prawnym. Rozdział czwarty stanowi empiryczną weryfikację założeń, prezentuje przebieg, wyniki badań oraz weryfikację hipotez. Praca dowodzi, że w obliczu rosnącego zagrożenia ze strony syntetycznej dezinformacji, odporność informacyjna staje się kluczową kompetencją obywatelską XXI wieku, wymagającą pilnego wdrożenia systemowej edukacji medialnej.

The subject of this master's thesis is the impact of artificial intelligence (AI) on the evolution of disinformation techniques and the consequences of this phenomenon for public trust and information security. The main objective of the thesis is to identify the cognitive gaps that foster susceptibility to false content, and to diagnose the level of digital competencies and resilience among the Warsaw student community. Driven by the asymmetry between the development of artificial intelligence algorithms and societal adaptation, the phenomenon of disinformation in the digital age has ceased to be a tool for incidental manipulation, becoming a real threat to democratic processes. The primary research problem centers around the question: how does the development of AI-based disinformation techniques affect the perception of credibility and the formation of trust in digital information among the surveyed subjects? The selection of this target group was dictated by their high exposure to social media, rapid pace of information consumption, and potential vulnerability to emotionally charged messaging. The methodological foundation of the thesis consists of a combination of theoretical analysis and empirical research. The theoretical framework utilizes system analysis, case studies, and a literature review. In the proprietary research, a diagnostic survey method was applied using an original questionnaire, which was expanded to include a practical experiment through a verification test of synthetic texts and images. This allowed for an objective assessment of the respondents' actual fact-checking strategies. The structure of the thesis comprises four chapters. The first chapter defines the conceptual and historical framework of disinformation, analyzing modern media architecture and psychological mechanisms (filter bubbles, cognitive biases). The second chapter illustrates the technological transformation of manipulation driven by AI, including the vulnerabilities of Large Language Models (LLMs) and the personalization of threats. The third chapter is dedicated to counter-strategies, including algorithmic detection, media education, and legal regulations. The fourth chapter constitutes an empirical verification of the premises, presenting the course and results of the research, as well as the verification of the hypotheses. The thesis demonstrates that in the face of the growing threat from synthetic disinformation, informational resilience is becoming a crucial 21st-century civic competence, requiring the urgent implementation of systemic media education.