Il concetto di aura nella raccolta Dietro il paesaggio di Andrea Zanzotto: una lettura tra Walter Benjamin e Theodor W. Adorno

Niniejsza praca licencjacka analizuje zbiór wierszy „Dietro il paesaggio” (1951) autorstwa Andrei Zanzotta poprzez pryzmat kategorii aury, rozumianej jako doświadczenie dystansu, które kształtuje relację między podmiotem a rzeczywistością. Opierając się na rozważaniach Waltera Benjamina i Theodora W. Adorno, praca bada relacje między krajobrazem, pamięcią, historią, językiem i podmiotowością we wczesnej twórczości autora. Analiza pokazuje, że krajobraz nie stanowi neutralnego tła, lecz przestrzeń relacyjną, w której podmiot nabiera kształtu poprzez konfrontację z tym, co pozostaje tylko częściowo dostępne. Pamięć i historia jawią się jako doświadczenia fragmentaryczne, charakteryzujące się śladami, powrotami i nieciągłościami, podczas gdy język nieustannie ujawnia swoje ograniczenia w próbie przedstawienia rzeczywistości. W tej perspektywie milczenie pełni kluczową rolę, ponieważ uwidacznia to, co wymyka się słowu. Analiza pokazuje, że poezja Zanzotta nie dąży do pełnego odzwierciedlenia rzeczywistości, lecz zachowuje jej nieprzejrzystość i złożoność, czyniąc aurę jedną z podstawowych kategorii pozwalających zrozumieć budowę doświadczenia poetyckiego i podmiotowości w tomie „Dietro il paesaggio”.

The present thesis analyses Andrea Zanzotto’s poetry collection „Dietro il paesaggio” (1951) through the concept of the aura, understood as an experience of distance that shapes the relationship between the subject and reality. Drawing on the reflections of Walter Benjamin and Theodor W. Adorno, the work explores the relationships between landscape, memory, history, language and subjectivity in the author’s early poetry. The analysis shows that the landscape does not constitute a neutral background, but rather a relational space in which the subject takes shape through its confrontation with that which remains only partially accessible. Memory and history emerge as fragmentary experiences, characterised by traces, returns and discontinuities, while language constantly reveals its own limitations in its attempt to represent reality. From this perspective, silence takes on a central role, as it makes visible what escapes words. The analysis shows that Zanzotto’s poetry does not aim for a complete representation of reality, but preserves its opacity and complexity, making aura one of the fundamental categories for understanding the construction of poetic experience and subjectivity in „Dietro il paesaggio”.

La presente tesi analizza la raccolta poetica „Dietro il paesaggio” (1951) di Andrea Zanzotto attraverso la categoria dell’aura, intesa come esperienza di distanza che struttura il rapporto tra soggetto e realtà. Muovendo dalle riflessioni di Walter Benjamin e Theodor W. Adorno, il lavoro indaga le relazioni tra paesaggio, memoria, storia, linguaggio e soggettività nella poesia giovanile dell’autore. L’analisi mostra come il paesaggio non costituisca uno sfondo neutrale, ma uno spazio relazionale in cui il soggetto prende forma attraverso il confronto con ciò che rimane solo parzialmente accessibile. La memoria e la storia emergono come esperienze frammentarie, caratterizzate da tracce, ritorni e discontinuità, mentre il linguaggio rivela costantemente i propri limiti nel tentativo di rappresentare il reale. In questa prospettiva, il silenzio assume una funzione centrale, poiché rende visibile ciò che sfugge alla parola. L’analisi mostra che la poesia di Zanzotto non mira a una rappresentazione compiuta della realtà, ma ne conserva l’opacità e la complessità, facendo dell’aura una delle categorie fondamentali per comprendere la costruzione dell’esperienza poetica e della soggettività in „Dietro il paesaggio”.