The role of green hydrogen in the sustainable development of African countries: comparative study of the Republic of South Africa and the Democratic Republic of Congo

Tematem pracy jest analiza roli zielonego wodoru (GH₂) jako potencjalnego narzędzia wspierającego zrównoważony rozwój w krajach afrykańskich. W tym celu przeprowadzono porównanie dwóch kontrastujących studiów przypadku - Republiki Południowej Afryki oraz Demokratycznej Republiki Konga - oceniając ich poziom gotowości do wdrażania technologii GH₂.

Problem badawczy dotyczył tego, czy zielony wodór może stanowić realną i sprawiedliwą ścieżkę prowadzącą do zrównoważonego rozwoju w analizowanych krajach oraz jakie warunki musiałyby zostać spełnione, aby było to możliwe. W celu udzielenia odpowiedzi na to pytanie przeanalizowano i porównano kluczowe czynniki wpływające na wdrażanie tej technologii w obu państwach. Badanie przeprowadzono z wykorzystaniem autorskiego, sześciowymiarowego modelu analitycznego.

Postawiona hipoteza zakładała, że zielony wodór może przyczynić się do zrównoważonego rozwoju tylko wtedy, gdy jednocześnie zostaną spełnione warunki naturalne, ekonomiczne, technologiczne, społeczne, polityczne i geopolityczne.

Wyniki badania potwierdzają głęboką nierównowagę w poziomie gotowości do wdrożenia GH₂ między omawianymi przypadkami. Republika Południowej Afryki osiągnęła najwyższy poziom gotowości w wymiarze technologicznym (projekty pilotażowe, działalność badawczo-rozwojowa) oraz geopolitycznym (współpraca międzynarodowa i regionalna). Uwarunkowania ekonomiczne były niejednoznaczne; mimo obecności inwestycji, popyt wewnętrzny pozostawał ograniczony. Na poziomie politycznym przyjęto strategię wodorową oraz system wsparcia finansowego, jednak brakowało spójnej koordynacji instytucjonalnej i przejrzystych ram regulacyjnych. Najpoważniejsze ograniczenia dotyczyły obszaru zasobów naturalnych (niedobory wody) oraz kwestii społecznych (niewielka świadomość społeczna i ograniczony udział obywateli w procesach decyzyjnych).

Z kolei Demokratyczna Republika Konga dysponuje znacznym potencjałem zasobów naturalnych, jednak nie posiada wystarczających zdolności instytucjonalnych ani odpowiedniej infrastruktury, które umożliwiłyby jego efektywne wykorzystanie. Pozostałe obszary gotowości również oceniono jako niskie. Gotowość technologiczna pozostaje minimalna, warunki ekonomiczne są niekorzystne, a strategia oraz ramy regulacyjne nie zostały dotychczas opracowane. W ujęciu geopolitycznym kraj pozostaje zmarginalizowany i uzależniony od nieprzejrzystych inwestycji zagranicznych. Największe problemy dotyczą sfery społecznej. Istnieje realne ryzyko wykluczenia społeczności z procesów decyzyjnych, eksploatacji ich zasobów oraz występowania konfliktów na poziomie lokalnym.

Praca dowodzi, że zielony wodór nie może być traktowany jako rozwiązanie z góry zrównoważone. Potencjalne korzyści związane z jego wdrażaniem są silnie uwarunkowane i zależą od jednoczesnego spełnienia wielu wzajemnie powiązanych czynników. Żaden z tych elementów nie działa w oderwaniu od pozostałych, a osłabienie któregokolwiek z nich podważa spójność całego systemu. To właśnie ta systemowa współzależność decyduje o rzeczywistej wykonalności i sprawiedliwości transformacji w kierunku gospodarki wodorowej. W przeciwnym razie działania podejmowane w tym obszarze mogą przyczyniać się do utrwalania istniejących nierówności strukturalnych.

This thesis explored the role of green hydrogen (GH₂) as a potential tool for supporting sustainable development in African countries. It compared two contrasting case studies, South Africa and the Democratic Republic of Congo (DRC), assessing their readiness to implement GH₂ technologies.

The research problem addressed in this study was whether green hydrogen can serve as a viable and equitable pathway to sustainable development in these countries, and under what conditions this can be achieved. To answer this question, the study analysed and compared the key factors influencing its implementation in both national contexts. This was done through a comparative case study analysis using a custom six-factor analytical framework.

The central hypothesis assumed that GH₂ can contribute to sustainable development in both countries only if natural, economic, technological, social, political, and geopolitical conditions are simultaneously fulfilled.

The findings revealed strong asymmetry. South Africa showed the highest readiness in technological (pilot projects, R&D,) and geopolitical (international and regional cooperation) dimensions. Economic conditions were mixed: investment existed, but domestic demand was weak. Politically, a hydrogen strategy and financial support were in place, but institutional coordination and regulation remained unclear. Key weaknesses lay in the natural (water scarcity) and social (limited awareness and participation) dimensions.

By contrast, the DRC possessed substantial natural potential, but lacked the capacity and infrastructure to harness it effectively. All other readiness areas scored low. Technological readiness was minimal, economic conditions were poor, and no strategy or regulations existed. Geopolitically, the country was marginalised and depended on opaque foreign investment. Social vulnerability was highest, raising serious risks of exclusion, exploitation, and conflict.

The thesis concludes that green hydrogen cannot be considered an inherently sustainable or equitable solution. Its benefits are highly conditional and depend on the simultaneous fulfilment of multiple interrelated factors. None of these dimensions operates in isolation, and the weakening of any one limits the effectiveness of the others. It is this systemic interdependence that determines the real viability and fairness of hydrogen-based transitions. Otherwise, such initiatives risk reinforcing structural inequalities.