„Dopuszczalność zadośćuczynienia pieniężnego za szkodę niemajątkową w reżimie odpowiedzialności kontraktowej”

Przedmiotem niniejszej pracy jest analiza dopuszczalności kompensacji szkody niemajątkowej w ramach reżimu odpowiedzialności kontraktowej (ex contractu). W opracowaniu poddano weryfikacji tradycyjne stanowisko nauki prawa cywilnego oraz orzecznictwa, które wyklucza możliwość skutecznego dochodzenia zadośćuczynienia pieniężnego z tytułu naruszenia obowiązków obligacyjnych i wskazuje na wyłączność reżimu deliktowego w tym zakresie. Znaczną część pracy poświęcono szczegółowej analizie propozycji doktrynalnych, które zmierzają do przełamania tego monopolu. Zbadano także skuteczność instrumentów de lege lata, które umożliwiają indemnizację kontraktowych uszczerbków niematerialnych. W szczególności skupiono się na instytucji kary umownej, zbiegu podstaw odpowiedzialności (art. 443 k.c.), umownego rozszerzenia zakresu odpowiedzialności oraz regulacjach dotyczących tzw. zmarnowanego urlopu. Analiza wykazała aksjologiczną niespójność obecnych rozwiązań, która wynika z braku jednolitej ochrony niemajątkowych interesów wierzyciela. Wnioski końcowe pracy zawierają postulat de lege ferenda, który sugeruje by wprowadzić ustawową regulację, która będzie stanowić wyraźną podstawę do zasądzania zadośćuczynienia pieniężnego, na skutek uchybienia zobowiązaniom ukierunkowanym na zaspokojenie niemajątkowych potrzeb wierzyciela. Ponadto wskazano, że ochrona powinna obejmować także przypadki naruszenia dóbr osobistych wynikające z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania.