Tworzenie dłuższych wypowiedzi przez osoby z ADHD i ASD – analiza porównawcza

Celem pracy jest porównanie sposobu tworzenia dłuższych wypowiedzi przez osoby z ADHD, osoby z współwystępującym ADHD i ASD oraz osoby bez powyższych zaburzeń w przedziale wiekowym 18-30 lat. W badaniu wzięły udział trzy czternastoosobowe grupy. Ocenie zostało poddane odtwarzanie przez badanych fabuły animacji oraz opowiadanie 9-elementowej historyjki obrazkowej, a także sposoby rozpoczynania i kończenia opowiadania oraz obecność w wypowiedziach komentarzy odautorskich, dygresji bądź komentarzy metatekstowych. Praca składa się z trzech części. W pierwszej zostały przedstawione teoretyczne podstawy pracy, które dotyczą narracji, języka mówionego oraz charakterystyki zaburzeń będących przedmiotem badania – ADHD i ASD. Drugą część stanowi opis metodologii badań w pracy. W ostatniej części opisano analizę zebranego materiału oraz przedstawiono wyniki badań. Kluczowym wnioskiem płynącym z badania był fakt, iż osoby z grup badanych znacznie częściej komentowały wydarzenia oraz stosowały dygresje, podczas gdy badani z grupy kontrolnej w większym stopniu koncentrowali się na samej fabule.

The aim of this study is to compare the way of creating longer utterances by people with ADHD, people with co-occurring ADHD and ASD, and people without these disorders in the age group of 18-30. Three groups of fourteen people each took part in the study. The participants were assessed on their ability to retell the plot of an animated film and to narrate a nine-picture story, as well as on the ways they initiated and concluded their narratives and the presence of author's comments, digressions and metatextual comments.This work consists of three parts. The first part presents the theoretical foundations of the work, which concern narrative, spoken language and the characteristics of the disorders being studied – ADHD and ASD. The second part is a description of the research methodology in the work. The final part describes the analysis of the collected material and presents the research results. The key finding of the study was that participants in the study groups commented on events and made digressions significantly more often, while participants in the control group focused more on the plot itself.