Literackie mistyfikacje a narodowa rzeczywistość. Wpływ
historiozofii Joachima Lelewela na młodzieńczą twórczość Adama
Mickiewicza
Literackie mistyfikacje a narodowa rzeczywistość. Wpływ historiozofii Joachima Lelewela na młodzieńczą twórczość Adama Mickiewicza
Abstrakt (PL)
Niniejsza praca analizuje zjawisko mistyfikacji literackiej we wczesnej twórczości Adama Mickiewicza. Szczegółowej analizie poddano Żywilę oraz Grażynę, które zinterpretowano jako wyrafinowane mistyfikacje historyczne, stylizowane na autentyczne, dawne podania litewskie. Impulsem do podjęcia tej tematyki przez poetę były wykłady Joachima Lelewela na Uniwersytecie Wileńskim. Historiozofia profesora oraz jego podejście do tradycji regionalnych stały się bezpośrednią inspiracją do stworzenia przez Mickiewicza własnej, zmitologizowanej wizji dziejów Litwy. Ponadto w pracy omówiono recepcję wspomnianych dzieł oraz długofalowe skutki, jakie wywołały one na Litwie. Literackie mistyfikacje Mickiewicza odegrały fundamentalną rolę w procesie kształtowania się nowoczesnej tożsamości narodowej. Rozprawa dowodzi, jak fikcja literacka, funkcjonująca w powszechnym odbiorze jako prawda historyczna, realnie wpłynęła na rozbudzenie patriotyzmu oraz ukształtowanie świadomości narodowej na ziemiach dawnego Wielkiego Księstwa Litewskiego.
Literary Mystifications and National Reality. The Influence of Joachim Lelewel’s Historiosophy on Early Works of Adam Mickiewicz