„Komercjalizacja zabytków na podstawie prawa znaków towarowych”

Przedmiotem niniejszej pracy jest problematyka komercjalizacji zabytków w kontekście przepisów prawa znaków towarowych. Cel pracy koncentruje się na analizie dopuszczalności uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy zawierający nazwę lub graficzne przedstawienie zabytku w świetle podstaw odmowy rejestracji znaku towarowego. Rozdział pierwszy poświęcono zagadnieniom wprowadzającym, kluczowym dla rozważań przedstawionych w dalszej części pracy, takim jak definicje zabytku, dobra kultury i dziedzictwa kulturowego, pojęcie domeny publicznej oraz istota znaku towarowego. W rozdziale przeanalizowano przepisy Konstytucji RP dotyczące ochrony dóbr kultury i zapewniania do nich dostępu, stanowiące tło dla rozważań o interesie publicznym w zachowaniu zabytków w domenie publicznej. Rozdział trzeci prezentuje analizę możliwość rejestracji znaków towarowych związanych z zabytkami w świetle wybranych bezwzględnych podstaw odmowy rejestracji oraz podstawy względnej, polegającej na istnieniu wcześniejszych praw autorskich do utworu wykorzystanego jako znak. Przy analizie posłużono się przykładami z orzecznictwa oraz przytoczono stanowiska doktryny traktujące o tym problemie. Rozdział czwarty dotyczy szczególnych form ochrony dóbr kultury w związku z komercjalizacją. Omówiono w nim kwestię możliwości wykorzystania systemu znaków gwarancyjnych i certyfikujących w kontekście oznaczeń związanych z zabytkami, a także przedstawiono alternatywne instrumenty prawne, tj. reżim ochrony oparty na dobrach osobistych oraz model związany z koniecznością uzyskania zgody podmiotu publicznego na komercyjne wykorzystanie dobra kultury. Zakończenie pracy zawiera podsumowanie przeprowadzonej analizy oraz wskazanie najważniejszych wniosków z niej wynikających.

The subject of the thesis is the issue of the commercialisation of cultural heritage in the context of trademark law. The aim of the study is to analyse the admissibility of obtaining trademark protection for marks containing the name or graphic representation of a monument, in light of the grounds for refusal of trademark registration. Chapter one is devoted to introductory issues that are essential for the analysis presented in the following sections, such as the definitions of monuments, cultural goods and cultural heritage, the concept of the public domain, and the nature of a trademark. Chapter two analyses the provisions of the Polish Constitution concerning the protection of cultural goods and ensuring access to them, which serve as a background for considerations on the public interest in preserving cultural heritage within the public domain. Chapter three offers an analysis of the possibility of registering trademarks related to monuments based on selected absolute grounds for refusal of registration, as well as a relative ground concerning the existence of prior copyright to a work used as a trademark. The analysis is supported by case law examples and relevant statements found in legal doctrine addressing this issue. Chapter four addresses specific forms of protection of cultural goods in the context of commercialisation. It discusses the potential application of the system of certification and guarantee marks in relation to signs associated with cultural heritage and presents alternative legal instruments, namely: a protection regime based on personal rights, and a model requiring prior authorisation from a public entity for the commercial use of cultural goods. The conclusion of the thesis summarises the analysis and highlights the main findings resulting from the research.