Pod władzą radziecką. Przemiany społeczno - polityczne na Wołyniu 1944 - 1956

Praca zajmuje się dziejami Wołynia w latach 1944 - 1956. Ze względu na przerwanie polskiej ciągłości historycznej na Kresach okres ten do dziś dnia stanowi swoistą „białą plamę” w rodzimej historiografii. Głównym celem niniejszej dysertacji jest zweryfikowanie i uporządkowanie najważniejszych faktów oraz przedstawienie i opisanie przemian społeczno - politycznych określanych w literaturze przedmiotu jako proces sowietyzacji. Praca szczegółowo opisuje zarówno proces niszczenia dawnego świata polskich Kresów, jak i też budowy na jego zgliszczach nowej sowieckiej rzeczywistości. Dysertacja omawia przebieg przesiedleń ludności, zmian narodowościowych, masowych represji i deportacji w głąb ZSSR oraz zwalczania Cerkwii Prawosławnej i Kościoła Katolickiego. Szczególnie ważne miejsce zajmuje opis procesu kolektywizacji rolnictwa. Wiele uwagi autor poświęca przedstawieniu walk OUN i UPA z sowieckimi organami bezpieczeństwa, w tym ukazania wpływu zbrodni na ludności cywilnej na zmianę postaw wobec ukraińskiego podziemia. Analizując proces tworzenia nowego ładu na zajętych przez ZSRR terytoriach autor szczegółowo opisuje instalowanie i funkcjonowanie struktur władzy sowieckiej, powojenną odbudowę regionu oraz przedstawia realia funkcjonowania totalitarnego państwa. Na licznych przykładach opisuje przebieg i dalekosiężne społeczne i gospodarcze skutki sowieckich reform, efektem których było przekształcenie dawnego polskiego województwa w integralną część sowieckiego imperium.

The dissertation deals with the history of Volhynia in 1944-1956. This period, because of broken historical continuity of Kresy, has been constituting a characteristic “white stain” in domestic historiography until today. The main aim of this thesis is to verify and put the key facts in order as well as depict socio-political changes defined in the source literature as the Sovietization. This work exemplifies in details both the process of destroying the old times of Polish Kresy and building in its ashes the new Soviet reality. It also describes the history of population displacement, national changes, massive repressions and deportations into deep Soviet territory, and fighting against the Orthodox and Catholic churches. Particularly important is the portrayal of the collectivization process. The author pays also much of his attention to combats between OUN, UPA and soviet security institutions, including the influence of crimes against civilian population on the change of attitudes towards the Ukrainian Underground. In the analysis of new order creation on the territories occupied by USSR the author illustrates installation and functioning of the Soviet authorities, post-war region reconstruction as well as realities of the totalitarian regime. He presents a plethora of examples on the course and far-reaching social and economic effects of the Soviet reforms which aim was to transform the former Polish Voivodeship into integral part of the Soviet Empire.