Odporność największych polskich miast na zmiany klimatu

Niniejsza praca koncentruje się na zagadnieniu wpływu zmian klimatu na miasta i kształtowanie ich odporności. Jest to szczególnie ważne, ze względu na zobowiązania międzynarodowe oraz wagę konsekwencji w przypadku nie podjęcia kroków ku przeciwdziałaniu katastrofie klimatycznej. Celem głównym pracy jest identyfikacja składowych miasta odpornego klimatycznie oraz porównanie odporności trzech największych polskich miast: Warszawy, Krakowa oraz Wrocławia za pomocą syntetycznego wskaźnika. Cele szczegółowe obejmują: identyfikację mocnych stron i ograniczeń istniejących wskaźników o podobnym zakresie tematycznym, opracowanie składowych miasta odpornego na zmiany klimatu w podziale na siedem kategorii, opracowanie syntetycznego wskaźnika miasta odpornego, określenie różnic i podobieństw w zakresie odporności klimatycznej trzech największych miast w Polsce, sformułowanie rekomendacji w zakresie odporności klimatycznej dla każdego z badanych miast oraz wskazanie zestawu zagadnień wymagających poprawy w zakresie dostępności danych gromadzonych i udostępnianych przez miasta. Aby osiągnąć powyższe cele zastosowano metody badawcze obejmujące analizę literatury oraz danych. W badaniu uwzględniono analizę istniejących dokumentów strategicznych oraz innych dokumentów zawierających wytyczne w zakresie zwiększania odporności miast na zmiany klimatu. Przeprowadzono również przegląd literatury dotyczącej zmian klimatu i ich wpływu na miasta. Powyższe metody pozwoliły na opracowanie wskaźnika odporności klimatycznej, w oparciu o który przeprowadzono analizę porównawczą trzech największych polskich miast. Wskaźnik składa się z 7 kategorii głównych oraz 57 wskaźników składowych, uwzględniających kryteria dotyczące: błękitno-zielonej infrastruktury, szarej infrastruktury, mitygacji, świadomości społecznej i edukacji klimatycznej, instrumentów ekonomicznych, zarządzania kryzysowego oraz zaplecza innowacyjnego. Wyniki badania wykazały, że Warszawa charakteryzuje się najwyższym poziomem odporności klimatycznej, podczas gdy Wrocław i Kraków osiągnęły zbliżone wartości wskaźnika. Analiza pozwoliła na wykazanie najmocniejszych stron miast, a także sektorów ich funkcjonowania, w których konieczne jest podjęcie dalszych prac. Badanie umożliwiło również określenie proponowanej listy zagadnień, wymagających poprawy dostępności danych gromadzonych przez miasta, wraz z przykładowymi wskaźnikami.

This work focuses on the issue of the impact of climate change on cities and the development of their resilience. This is particularly important due to international commitments and the weight of consequences in the event of not taking steps to counteract the climate catastrophe. The main goal of the work is to identify the components of a climate-resilient city and to compare the resilience of the three largest Polish cities: Warsaw, Krakow, and Wroclaw using a synthetic indicator. Detailed objectives include: identification of the strengths and limitations of existing indicators with a similar thematic scope, development of components of a city resilient to climate change divided into seven categories, development of a synthetic indicator of a resilient city, determination of differences and similarities in terms of climate resilience of the three largest cities in Poland, formulation of recommendations in the field of climate resilience for each of the studied cities, and indication of a set of issues requiring improvement in the availability of data collected and made available by cities. To achieve the above objectives, research methods including literature and data analysis were used. The study included an analysis of existing strategic documents and other documents containing guidelines for increasing the resilience of cities to climate change. A review of literature on climate change and its impact on cities was also conducted. The above methods allowed for the development of a climate resilience indicator, based on which a comparative analysis of the three largest Polish cities was conducted. The indicator consists of 7 main categories and 57 component indicators, taking into account criteria related to: blue-green infrastructure, gray infrastructure, mitigation, social awareness and climate education, economic instruments, crisis management, and innovative facilities. The results of the study showed that Warsaw is characterized by the highest level of climate resilience, while Wrocław and Kraków achieved similar indicator values. The analysis allowed for demonstrating the strongest sides of the cities, as well as sectors of their functioning, in which further work is necessary. The study also enabled the determination of a proposed list of issues requiring improvement in the availability of data collected by cities, along with example indicators.