Les techniques de traduction de l'humour dans les sous-titres des versions française et polonaise de la série comique américaine Gilmore Girls

Tłumaczenie humoru w tekstach audiowizualnych stanowi jedno z największych wyzwań dla tłumaczy, ze względu na jego złożoność oraz silne osadzenie w kontekście kulturowym. Niniejsza praca magisterska koncentruje się na analizie technik tłumaczeniowych stosowanych w polskich i francuskich napisach do amerykańskiego serialu komediowego Gilmore Girls. W pierwszej części pracy przedstawiono teoretyczne ujęcie humoru, jego definicje oraz klasyfikacje, a także omówiono sposoby jego odbioru w różnych kulturach. Następnie dokonano przeglądu specyfiki tłumaczenia audiowizualnego, ze szczególnym uwzględnieniem ograniczeń technicznych oraz technik stosowanych przy przekładzie humoru w napisach. W części badawczej przeprowadzono analizę porównawczą wybranych scen z Gilmore Girls, zwracając uwagę na różne rodzaje humoru oraz techniki ich tłumaczenia. Analiza tłumaczeń humorystycznych dialogów w serialu pokazuje, że ​​humor w wersji oryginalnej opiera się na kilku kategoriach, w tym na frazeologizmach, dowcipach i odniesieniach kulturowych. Badanie wykazało, że zarówno tłumaczenie polskie, jak i francuskie stosowało różne techniki, takie jak ekwiwalencja funkcjonalna, adaptacja kulturowa czy pominięcia, w celu jak najwierniejszego oddania komizmu oryginału. Wnioski wskazują na to, że przełożenie humoru na napisy jest dużym wyzwaniem, wymagającym zachowania równowagi między wiernością oryginałowi a dostępnością dla widza. Wersja francuska stawia na bardziej dosłowne podejście, podczas gdy polska wersja jest bardziej adaptacyjna, ale w obu przypadkach ograniczenia techniczne i kulturowe powodują znaczną utratę efektu komicznego.

Translating humor in audiovisual texts is one of the greatest challenges for translators, due to its complexity and strong cultural context. This master's thesis focuses on the analysis of translation techniques used in Polish and French subtitles for the American comedy series Gilmore Girls. The first part of the thesis presents a theoretical approach to humor, its definitions and classifications, and discusses the ways in which it is received in different cultures. Then, the specifics of audiovisual translation are reviewed, with particular emphasis on technical limitations and techniques used in translating humor in subtitles. The research part includes a comparative analysis of selected scenes from Gilmore Girls, paying attention to different types of humor and their translation techniques. Analysis of translations of humorous dialogue in Gilmore Girls reveals that humor in the original version is based on several categories, including phrasemes, wordplay, witticisms, and cultural references. The study showed that both the Polish and French translations used different techniques, such as functional equivalence, cultural adaptation and omissions, in order to convey the humor of the original as faithfully as possible. The conclusions are that translating humor into subtitles is a major challenge, requiring a balance between fidelity to the original and accessibility for the viewer. The French version opts for a more literal approach, while the Polish version is more adaptive, but in both cases technical and cultural limitations result in a significant loss of comic effect.

Traduire l’humour dans les textes audiovisuels est l’un des plus grands défis pour les traducteurs, en raison de sa complexité et de son fort contexte culturel. Ce mémoire de master porte sur l'analyse des techniques de traduction utilisées dans les sous-titres polonais et français de la série comique américaine « Gilmore Girls ». La première partie du travail présente l’approche théorique de l’humour, ses définitions et classifications, et discute des manières dont il est perçu dans différentes cultures. Ensuite, les spécificités de la traduction audiovisuelle sont examinées, en mettant l’accent sur les limites techniques et les techniques utilisées pour traduire l’humour dans les sous-titres. La partie recherche comprenait une analyse comparative de scènes sélectionnées de « Gilmore Girls », en prêtant attention aux différents types d’humour et aux techniques de traduction. L’analyse des traductions des dialogues humoristiques dans Gilmore Girls révèle que l’humour de la version originale repose sur plusieurs catégories, notamment les phrasèmes, les jeux de mots, les traits d’esprit et les références culturelles. L’étude a révélé que les traductions polonaise et française utilisaient diverses techniques, telles que l’équivalence fonctionnelle, l’adaptation culturelle et les omissions, afin de transmettre la comédie de l’original aussi fidèlement que possible. Les conclusions indiquent que traduire l’humour en sous-titres est un grand défi, nécessitant un équilibre entre fidélité à l’original et accessibilité pour le spectateur. La version française privilégie une approche plus littérale, tandis que la version polonaise adopte davantage l’adaptation, mais dans les deux cas, les contraintes techniques et culturelles entraînent des pertes significatives de l’effet comique.