Świadomość zagrożeń FIMI wśród użytkowników Tik Toka i X - studium przypadku studentów Uniwersytetu Warszawskiego

Celem niniejszej pracy było zbadanie poziomu świadomości zagrożeń obcych ingerencji i manipulacji w przestrzeni informacyjnej wśród studentów Uniwersytetu Warszawskiego aktywnie korzystających z platform mediów społecznościowych TikTok oraz X (dawniej Twitter). Na potrzeby pracy sformułowano następującą hipotezę badawczą: Studenci Uniwersytetu Warszawskiego cechują się umiarkowanym poziomem świadomości zagrożeń obcych ingerencji i manipulacji w przestrzeni informacyjnej - dostrzegają samo zjawisko w ogólnym zarysie, jednak ich znajomość konkretnych operacji wpływu oraz umiejętność rozpoznawania zmanipulowanych treści jest ograniczona”, zaś problemem głównym niniejszej pracy było: Jaki jest poziom świadomości zagrożeń obcych ingerencji i manipulacji w przestrzeni informacyjnej wśród studentów Uniwersytetu Warszawskiego korzystających z platform TikTok i X? W pracy omówiono pojęcie przestrzeni informacyjnej oraz jej rozróżnienie od cyberprzestrzeni. Zdefiniowano zjawisko obcej ingerencji i manipulacji w przestrzeni informacyjnej (FIMI), scharakteryzowano media społecznościowe jako środowisko sprzyjające tego rodzaju działaniom, a także omówiono mechanizmy i narzędzia wykorzystywane w operacjach FIMI oraz specyfikę platform TikTok i X. Podstawę teoretyczną pracy stanowi literatura przedmiotu, raporty instytucjonalne oraz źródła internetowe. W części empirycznej zastosowano metodę sondażu diagnostycznego – kwestionariusz ankiety wypełniło 102 studentów Uniwersytetu Warszawskiego. Wyniki badań wskazują, że studenci Uniwersytetu Warszawskiego charakteryzują się wysoką świadomością zagrożeń związanych z FIMI, jednak ich znajomość konkretnych operacji wpływu pozostaje ograniczona. Potwierdzono tym samym potrzebę prowadzenia ukierunkowanych działań edukacyjnych w tym obszarze.

The aim of this study was to examine the level of awareness of the risks of external interference and manipulation in the information sphere amongst students at the University of Warsaw who actively use the social media platforms TikTok and X (formerly Twitter). For the purposes of this study, the following research hypothesis was formulated: ‘Students at the University of Warsaw exhibit a moderate level of awareness of the risks of foreign interference and manipulation in the information sphere – they recognise the phenomenon in general terms, but their knowledge of specific influence operations and their ability to recognise manipulated content is limited’, whilst the main question addressed in this study was: What is the level of awareness of the risks of foreign interference and manipulation in the information space amongst students at the University of Warsaw who use the TikTok and X platforms? The study discusses the concept of the information space and how it differs from cyberspace. The phenomenon of foreign interference and manipulation in the information space (FIMI) is defined; social media is characterised as an environment conducive to such activities; and the mechanisms and tools used in FIMI operations, as well as the specific features of the TikTok and X platforms, are discussed. The theoretical basis of the paper is drawn from the relevant literature, institutional reports and online sources. In the empirical section, a diagnostic survey method was employed – the questionnaire was completed by 102 students at the University of Warsaw. The research findings indicate that students at the University of Warsaw demonstrate a high level of awareness of the risks associated with FIMI; however, their knowledge of specific influence operations remains limited. This confirms the need for targeted educational initiatives in this area.