Postawy uczniów szkół podstawowych wobec geografii jako przedmiotu szkolnego

Badania nad postawami uczniów wobec przedmiotów szkolnych są istotne z perspektywy skuteczności procesu dydaktycznego, są także ważne w planowaniu zmian w systemie edukacji. W pracy podjęto próbę odpowiedzi na pytanie jakie są postawy uczniów szkół podstawowych wobec geografii jako przedmiotu szkolnego oraz jakie czynniki mają największy na nie wpływ? Omówiono także zmiany jakie zaszły w polskim systemie oświaty w ciągu ostatnich dwudziestu pięciu lat oraz rolę szkolnej edukacji geograficznej. Do 2017 roku geografia nie funkcjonowała jako oddzielny przedmiot w szkole podstawowej, natomiast treści nauczania geografii były zawarte w przedmiocie przyroda. Po ostatniej reformie szkolnictwa z 2017 r. geografia powróciła jako osobny przedmiot, a jej nauczanie odbywa się od V do VIII klasy szkoły podstawowej. Aby zrealizować główny cel pracy przeprowadzono badania ankietowe wśród 120 uczniów szkół podstawowych. Respondenci stanowili zróżnicowaną grupę pod względem płci, wieku oraz miejsca zamieszkania. Wyniki badań wykazały, iż postawy uczniów wobec geografii są ogólnie pozytywne. Uczniowie wysoko oceniali lekcje geografii oraz przydatność wiedzy geograficznej. Odpowiedzi uczniów pozwoliły również określić, co dla nich jest istotne w procesie nauczania, uczenia się geografii. Wielu z nich wskazywało na rolę nauczyciela jako głównego czynnika motywującego do nauki. Analiza wykazała także, iż największy wpływ na postrzeganie geografii szkolnej mają: świadomość przydatności wiedzy geograficznej w codziennym życiu oraz zaangażowanie uczniów na lekcjach. Uzyskane wyniki mogą być wykorzystane w planowaniu i organizacji procesu kształcenia geograficznego w szkołach podstawowych.

Research on students' attitudes toward school subjects is important from the perspective of the effectiveness of the educational process and is also significant in planning changes within the education system. This study attempts to answer the question of what attitudes primary school students have toward geography as a school subject and which factors have the greatest influence on these attitudes. The study also discusses the changes that have taken place in the Polish education system over the past twenty-five years and the role of geographical education in schools. Until 2017, geography did not function as a separate subject in primary school; instead, geographical content was included within the subject of science. Following the latest educational reform in 2017, geography returned as an independent subject, taught from class 5 to 8 in primary school. To achieve the main purpose of this study, a survey was conducted among 120 primary school students. The respondents formed a diverse group in terms of gender, age, and place of residence. The results of the study showed that students generally have a positive attitude toward geography. They rated geography lessons and the usefulness of geographical knowledge highly. The students’ responses also made it possible to determine what they consider important in the process of teaching and learning geography. Many of them pointed to the role of the teacher as the main motivating factor in their learning. The analysis also revealed that the two main factors influencing the perception of school geography are the awareness of the usefulness of geographical knowledge in everyday life and student engagement during lessons. The findings may be used in the planning and organization of geographical education in primary schools.