Választott szobanövények elnevezései a magyar nyelvben és latin megfelelőjük

Celem pracy jest zbadanie, skąd pochodzą węgierskie nazwy wybranych roślin domowych i ich łacińskie odpowiedniki oraz jakie są ich wspólne elementy i co je różni. Praca została podzielona na dwie części: teoretyczną i praktyczną, zawiera cztery rozdziały. W pierwszej części omówiono historię węgierskiej botaniki i najważniejsze dzieła badań nad roślinami. W drugiej części pracy zaprezentowano etymologię węgierskich i łacińskich nazw roślin, a także dokonano analizy zebranego materiału pod względem językowym. Badanie wykazało, że wśród węgierskich nazw najliczniejsze są kalki językowe, natomiast wśród nazw łacińskich najwięcej jest eponimów. W obu językach licznie występują także nazwy opisujące wygląd rośliny za pomocą przydawek oraz nazwy nadane na podstawie podobieństwa do przedmiotów, zjawisk, innych roślin lub zwierząt. Część nawiązuje do wyjątkowych właściwości rośliny lub jej przeznaczenia. Zestawienie wyników analizy pokazało, że nazwy roślin w języku węgierskim i łacińskim zwracają uwagę na różne aspekty. Węgierskie nazwy mają opisowy charakter i najczęściej opisują wygląd, natomiast ich naukowe odpowiedniki najczęściej honorują ważną z punktu widzenia botaniki osobę.

The aim of this thesis is to examine the origins of Hungarian names for selected house plants and their Latin equivalents, as well as their common elements and differences. The thesis consist of four chapters divided into two parts: a theoretical and a practical.The first part discusses the history of Hungarian botany and the most important works of plant research. The second part of the thesis presents the etymology of Hungarian and Latin plants’ names and analyzes the collected material in terms of language. The study showed that among Hungarian names, calques are the most numerous, while among Latin names, eponyms are the most common. In both languages, there are also numerous names describing the appearance of a plant using modifiers, as well as names based on similarities to objects, natural phenomena, other plants, or animals. Some names refer to the unique features of the plant or its purpose. The analysis results showed that plant names in Hungarian and Latin highlight different aspects. Hungarian names are descriptive and most often describe the appearance, while their scientific equivalents usually honor a person important from a botanical point of view.

A dolgozat célja az, hogy kutassa, hogy honnan származnak a választott szobanövények magyar elnevezései és a latin megfelelői, valamint mik azok közös és eltérő elemei. A dolgozat két részre oszlik: elméletire és gyakorlatira, négy fejezetből áll. Az első rész a magyar botanika történetét és a növényekkel kapcsolatos legfontosabb kutatásokat írja le. A dolgozat második része a magyar és a latin növénynevek etimológiáját mutatja be, és nyelvi szempontból vizsgálja az összegyűjtött anyagot. A kutatás megmutatta, hogy a magyar nevek között a tükörfordítások a legszámosabbak, míg a latin nevek között az eponimák a leggyakoribbak. Mind a két nyelven nagy számban szerepel olyan név is, amely a növény megjelenését különböző jelzők segítségével írja le, és olyan, amelyet tárgyhoz, jelenséghez, egy más növényhez vagy állathoz való hasonlóság alapján neveztek el. Egyes nevek a növény különös sajátosságára vagy rendeltetésére vonatkoznak. Az eredmények összehasonlítása azt mutatta meg, hogy a magyar és a latin növénynevek más szempontokat vesznek figyelembe. A magyar nevek leíró jellegűek, és általában a kinézetet írják le, azonban a tudományos megfelelőjük leggyakrabban a botanika szempontjából fontos személyt tiszteli meg.