Cenzura w Polskiej Republice Ludowej: schemat działania Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk oraz reakcja rynku wydawniczego

Praca opisuje działanie cenzury w Polsce w czasach PRL-u wraz z kontekstem historycznym funkcjonowania cenzury na terenach Polski i przedstawia jej wpływ na funkcjonowanie legalnego rynku wydawniczego oraz jego przystosowanie do warunków stworzonych przez cenzurę. W pracy zastosowano metodę analizy literatury przedmiotu w celu zebrania i podsumowania wiedzy dotyczącej tematu pracy. Praca pokazuje, że w czasach PRL-u cenzura w Polsce była restrykcyjna i prawnie nieprecyzyjna, przez co decyzje urzędu kontroli nie były ustandaryzowane. Rynek wydawniczy w tym okresie charakteryzował się niskim zróżnicowaniem i centralnym planowaniem, był monopolistyczny, a twórcy niezależni stosowali autocenzurę i różne sposoby ominięcia cenzury, by móc opublikować swoje prace w oficjalnym obiegu.

The paper describes the operation of censorship in Poland during the Polish People Republic era with the historical context of censorship functioning on the Polish territories. It examines the impact of censorship on the functioning of the legal publishing market and the ways in which the market adapted to the reality created by censorship. The study applies a method of literature analysis to gather and summarize existing knowledge related to the subjects. It describes how censorship in Poland during the PRL was restrictive and imprecise, which led to inconsistent decisions made by the GUKPPiW. The publishing market in that period was characterized by low diversity and central-planned and monopolized. Independent creators had to use self-censorship and various methods of circumventing censorship in order to publish their work through official channels of distribution.