Nierówności społeczne i ich edukacyjne konsekwencje w perspektywie pedagogów szkolnych

Praca poświęcona jest zagadnieniu nierówności społecznych i ich konsekwencjom w obszarze edukacji. W rozdziale teoretycznym przybliżam zjawisko nierówności społecznych, zagadnienie habitusu i kapitałów oddziałujących na pozycję społeczną według koncepcji socjologa Pierre'a Bourdieu. Następnie koncentruję się na mechanizmie mobilności społecznej oraz na statusie społeczno-ekonomicznym (SES). Rozdział kończę omawiając specyfikę zawodu nauczyciela pedagoga (pedagoga szkolnego). W rozdziale badawczym przedstawiam zagadnienie nierówności w perspektywie pedagogów szkolnych. Osoby badane to pedagodzy szkolni pracujący w placówkach oświatowych na terenie województwa mazowieckiego. W ramach badań przeprowadziłam rozmowy, których celem był opis postrzegania zjawiska, a także sposobów przeciwdziałania nierównościom społecznym i edukacyjnym w szkołach. Wnioski z badań wskazują na trudności, jakie pedagodzy napotykają w pracy z uczniami w tym obszarze, proponowane przez nich zmiany systemowe, które ułatwiłby wyrównywanie szans edukacyjnych, a także na potrzebę bardziej przemyślanej promocji centralnych programów wsparcia.

The thesis is devoted to the issue of social inequalities and their consequences in the field of education. In the theoretical chapter, I present the issue of social inequalities, the concept of habitus, and the types of capital influencing social position according to the theory of sociologist Pierre Bourdieu. I then focus on the mechanism of social mobility and on socio-economic status (SES). I conclude the chapter by discussing the specifics of the profession of a teacher-pedagogue (school counselor). In the research chapter, I present the issue of inequality from the perspective of school counselors. The research participants are school pedagogues working in educational institutions in the Masovian Voivodeship. As part of the research, I conducted interviews aimed at describing the perception of the issue, as well as the ways of counteracting social and educational inequalities in schools. The research findings indicate the difficulties pedagogues face in working with students in this area, the systemic changes they propose to help level educational opportunities, and the need for more thoughtful promotion of national support programs.