La testimonianza e l'Inferno: riferimenti danteschi in Se questo è un uomo di Primo Levi

Niniejsza praca magisterska poświęcona jest analizie odniesień do „Piekła” Dantego Alighieri w dziele „Czy to jest człowiek” Prima Leviego. Głównym celem badawczym jest ukazanie, w jaki sposób autor wykorzystuje motywy dantejskie do opisu nieludzkiej rzeczywistości obozowej. W części teoretycznej przybliżono kontekst biograficzny autora, realia faszystowskiej propagandy we Włoszech oraz specyfikę literatury świadectwa. Kluczowy punkt pracy stanowi analiza odniesień – analogii i różnic – między literacką wizją piekielnych zaświatów a rzeczywistością obozową więźniów Auschwitz, ze szczególnym uwzględnieniem „Pieśni o Ulissesie” jako aktu obrony tożsamości i człowieczeństwa. Przeprowadzona analiza dowodzi, że odwołania do klasyki literackiej w postaci dantejskiego „Piekła” stanowią zarówno oparcie w przełamywaniu bariery niewyrażalności doświadczonej traumy, jak i fundamentalne narzędzie obrony godności w nieludzkiej rzeczywistości.

.

La presente tesi di laurea magistrale è dedicata all’analisi dei riferimenti all’Inferno di Dante Alighieri nell’opera Se questo è un uomo di Primo Levi. L’obiettivo principale dello studio è mostrare in che modo l’autore utilizzi l’immaginario dantesco per descrivere la disumana realtà del Lager. Nella parte teorica vengono delineati il contesto biografico dell’autore, la realtà della propaganda fascista in Italia e le peculiarità della letteratura della testimonianza. Il punto chiave del lavoro è costituito dall’analisi delle analogie e differenze tra la visione letteraria dell’oltretomba infernale e la realtà concentrazionaria dei prigionieri di Auschwitz, con particolare attenzione al Canto di Ulisse, inteso come atto di difesa dell’identità e dell’umanità. L’analisi condotta dimostra come i richiami al testo classico, incarnati dall'Inferno dantesco, costituiscano sia un punto d’appoggio per superare la barriera dell’indicibilità del trauma vissuto, sia uno strumento fondamentale per la difesa della dignità in una realtà disumana.