Czy w biznesie można rozwijać cnoty? Dyskusja wokół możliwości zastosowania etyki cnót Alasdaira MacIntyre’a w etyce biznesu

W rozprawie doktorskiej podejmuję się odpowiedzi na pytanie, czy angażując się w działalność biznesową, można rozwijać cnoty. Pytanie to stało się przedmiotem dyskusji wśród filozofów i etyków biznesu po opublikowaniu przez Alasdaira MacIntyre’a książki Dziedzictwo cnoty. MacIntyre opisuje w niej postać menedżera i twierdzi, że reprezentuje ona zatarcie się manipulacyjnych i niemanipulacyjnych stosunków międzyludzkich. Cześć etyków biznesu i filozofów uznało to za równoznaczne z tezą, że podejmując się działalności biznesowej nie można rozwijać cnót. Aby rozstrzygnąć pytanie, czy przy zachowaniu ram teorii cnót MacIntyre’a możliwe jest rozwijanie cnót w biznesie, podejmuję następujące kroki. Na początku precyzuję pojęcia biznesu i etyki biznesu, a następnie rekonstruuję teorię cnót MacIntyre’a. W dalszych krokach rekonstruuję i komentuję główne argumenty w dyskusji na temat tytułowego pytania. Jako swój autorski wkład opisuję koncepcję etyki charakteru Stephena Coveya jako perspektywę „z wnętrza” biznesu, która z jednej strony jest zgodna z głównymi założeniami etyki cnót MacIntyre’a, a z drugiej pokazuje, że możliwe jest rozwijanie cnót w biznesie. W pracy bronię tezy mówiącej, że rozwijanie cnót w biznesie jest możliwe, choć jest jednocześnie utrudnione ze względu na czynniki opisywane przez MacIntyre’a.

In my doctoral dissertation, I am trying to answer the question of whether you can develop virtues when engaged in business. This question became a topic of discussion among philosophers and business ethicists after Alasdair MacIntyre published his book After Virtue. In it, MacIntyre describes the figure of the manager and claims that he represents the blurring of manipulative and non-manipulative social relations. Some business ethicists and philosophers considered it tantamount to the thesis that you cannot develop virtue by undertaking business activity. To resolve the question of whether it is possible to develop virtues in business while maintaining the MacIntyre virtue theory framework, I am taking the following steps. First, I define the concepts of business and business ethics, then reconstruct MacIntyre’s theory of virtues. In the next steps, I reconstruct and comment on the main arguments in the discussion on the title question. As my original contribution, I describe Stephen Covey’s concept of character ethics as a perspective “from within” business, which on the one hand is consistent with the main assumptions of MacIntyre’s virtue ethics, and on the other shows that it is possible to develop virtues in business. In the dissertation, I defend the thesis that the development of virtues in business is possible, although it is also difficult due to the factors described by MacIntyre.