Przestępczość nieletnich w świetle akt sądowych Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim

W niniejszej pracy dyplomowej przedstawiono zjawisko przestępczości nieletnich oraz podjęto próbę scharakteryzowania przestępczości nieletnich zamieszkujących Powiat Miński. Było to możliwe dzięki informacjom zebranym na podstawie literatury oraz przeprowadzonym badaniom, którymi zostały objęte akta sądowe Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim z roku 2021, kiedy to obowiązywała Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu w sprawach nieletnich, dlatego też całość pracy odnosi się do przepisów w niej zawartych. Do badań w niniejszej pracy wykorzystano kwestionariusz, który składał się z pytań dotyczących okoliczności sprawy, cech nieletniego sprawcy i przebiegu postępowania. Następnie przeprowadzono analizę i interpretację zebranego materiału, który pomógł scharakteryzować zjawisko przestępczości nieletnich. Praca ma charakter teoretyczno-empiryczny. Składa się z trzech rozdziałów teoretycznych oraz dwóch rozdziałów badawczych. Celem pracy jest przedstawienie przestępczości nieletnich, a dokładniej problematyki zjawiska oraz czynników wpływających na jego powstanie, scharakteryzowanie zjawiska w badanym powiecie oraz porównanie jej do skali krajowej. Pierwsze trzy rozdziały dotyczą zagadnień o charakterze teoretycznym. Przedstawiają ogólne informacje na temat zjawiska przestępczości nieletnich, a w tym podstawowe pojęcia, czynniki i uwarunkowania, które wpływają na powstanie wyżej wymienionego tematu oraz zasady stosowania odpowiedzialności karnej dotycząca nieletnich. Kolejne dwa rozdziały zostały poświęcone przedstawieniu przeprowadzanych badań oraz ich analizie. Badaniem objęto 40 akt sądowych, a w tym 19 dotyczących czynów karalnych oraz 21 dotyczących demoralizacji. Akta były dobierane w sposób losowy. Z powodu ograniczonego czasu oraz ograniczeń występujących ze strony instytucji nie udało się zbadać większej ilości spraw Analiza akt wykazała, iż większość spraw dotyczy chłopców między 14 a 16 rokiem życia. Największa liczba przedstawionych orzeczeń dotyczyła przestępstw przeciwko mieniu, życiu i zdrowi oraz wolności seksualnej czy obyczajowości. Czynnikami wpływającymi na naganne zachowanie nieletnich były różne pobudki, tj.: namowa rówieśników, chęć przedstawienia swojej siły i odwagi, poczucie bezkarności itp. Wiele sytuacji wskazywało na brak uwagi ze strony rodziców oraz problemy wychowawcze, które odciskają duże piętno na nieletnich. Porównując przeanalizowane akta dotyczące nieletnich z Powiatu Mińskiego z danymi Ministerstwa Sprawiedliwości nie zauważono odstęp od norm opisywanego zjawiska.

This diploma thesis presents the phenomenon of juvenile crime and attempts to characterize the crime of juveniles living in Minsk County. This was possible thanks to the information collected on the basis of literature and research conducted, which covered the court files of the District Court in Mińsk Mazowiecki from 2021, when the Act of October 26, 1982 on proceedings in juvenile cases was in force, therefore the entire work refers to to the provisions contained therein. A questionnaire was used for the research in this study, which consisted of questions about the circumstances of the case, the characteristics of the juvenile perpetrator and the course of the proceedings. Then, the collected material was analyzed and interpreted, which helped characterize the phenomenon of juvenile crime. The work is theoretical and empirical in nature. It consists of three theoretical chapters and two research chapters. The aim of the work is to present juvenile crime, and more precisely, the issue of the phenomenon and the factors influencing its development, to characterize the phenomenon in the studied district and to compare it to the national scale. The first three chapters concern theoretical issues. They present general information on the phenomenon of juvenile crime, including basic concepts, factors and conditions that influence the development of the above-mentioned topic and the principles of criminal liability regarding minors. The next two chapters are devoted to presenting the research carried out and their analysis. The study covered 40 court files, including 19 regarding criminal acts and 21 regarding demoralization. The files were selected randomly. Due to limited time and institutional restrictions, it was not possible to investigate more cases Analysis of the files showed that most of the cases concerned boys between 14 and 16 years of age. The largest number of presented judgments concerned crimes against property, life and health, as well as sexual and moral freedom. The factors influencing the reprehensible behavior of minors were various motives, i.e. persuasion by peers, the desire to present one's strength and courage, the feeling of impunity, etc. Many situations indicated to the lack of attention from parents and educational problems that have a significant impact on minors. When comparing the analyzed files regarding minors from Minsk County with data from the Ministry of Justice, no deviation from the norms of the described phenomenon was noticed.