Maksymalizacja zdolności wiedzotwórczej w uczeniu języka angielskiego dla celów biznesowych
Abstrakt (PL)
We współczesnym, szybko zmieniającym się świecie, werbalne akty komunikacyjne na poziomie globalnym zachodzą przede wszystkim w języku angielskim, który stał językiem komunikacji międzynarodowej. W obrębie wszystkich polilektów specjalistycznych coraz bardziej na znaczeniu zyskuje język angielski dla celów biznesowych. Pożądaną przez uczących się umiejętnością jest trwałe oraz efektywne wytworzenie przez nich, jako uczestników interakcji komunikacyjnych zachodzących w międzynarodowym środowisku biznesowym, możliwie w jak najszybszym tempie idiowiedzy językowej oraz pozajęzykowej z zakresu języka angielskiego dla celów biznesowych. Minimalizacja czasu potrzebnego na wytworzenie określonej wiedzy w mózgu danego mówcy-słuchacza jest zatem kluczową kwestią, wręcz jest ona traktowana jako upragnione dobro luksusowe. Celem niniejszej rozprawy było wyselekcjonowanie, na bazie wybranych teorii na temat wiedzy, mózgu ludzkiego oraz uczenia, zestawu czynników zewnętrznych oraz właściwości wewnętrznych mówców-słuchaczy mających wpływ na ich zdolność wiedzotwórczą oraz przedstawienie propozycji rozwiązań mających na celu maksymalizację zdolności wiedzotwórczej uczących się języka angielskiego dla celów biznesowych. Podstawę badań stanowiła antropocentryczna teoria języka w ujęciu Franiczka Gruczy oraz antropocentryczne badania nad językami specjalistycznymi w ujęciu m.in. Sambora Gruczy, Magdaleny Olpińskiej-Szkiełko, a także neurobiologiczne podstawy uczenia według m.in. Marzeny Żylińskiej oraz Manfreda Spitzera. Rozważania w ramach pracy doktorskiej, chociaż powstały przede wszystkim na gruncie lingwistyki, ze względu na złożoność tematu mają charakter interdyscyplinarny. Punkt wyjścia rozważań stanowi określenie ontologicznego statusu wiedzy w oparciu o psychologię poznawczą, lingwistykę kognitywną, w tym kluczową z punktu widzenia niniejszej rozprawy antropocentryczną teorię języków ludzkich. Interdyscyplinarrość pracy ujawnia się w określeniu ontologicznego statusu wiedzy w ramach neurobiologii oraz neurodydaktyki. Wiedza przedstawiona zostaje w sposób kompleksowy zarówno w ujęciu psychologicznym – w odniesieniu do ludzkiego umysłu, jak i w ujęciu neurobiologicznym – w odniesieniu do ludzkiego mózgu. Teoretyczne rozważania obejmują opis mechanizmów funkcjonowania mózgu ludzkiego, ze szczególnym naciskiem na ośrodki odpowiedzialne za funkcjonowanie pamięci, kontrolowanie uwagi, przetwarzanie informacji. Interdyscyplinarność rozprawy polega również w dużej mierze na jej charakterze glottodydaktycznym. W rozprawie omówiona zostaje budowa układu glottodydaktycznego oraz znajduje się w niej obszerny opis procesu uczenia z podziałem na uczenie się oraz nauczanie. Dysertacja podzielona została na pięć rozdziałów. Podstawy teoretyczne rozprawy przedstawione zostały przede wszystkim w trzech pierwszych rozdziałach. W rozdziale pierwszym dysertacji opisany został ontologiczny status wiedzy ogólnej oraz wiedzy specjalistycznej w oparciu o antropocentryczną teorię języków ludzkich Franciszka Gruczy. Drugi rozdział rozprawy poświęcony jest wiedzy oraz maksymalizacji zdolności wiedzotwórczej w świetle neurobiologii i neurodydaktyki. Rozdział trzeci koncentruje się na specjalistycznej kompetencji komunikacyjnej w zakresie języka angielskiego dla celów biznesowych. W czwartym rozdziale wiele uwagi poświęcone zostało wynikom badań empirycznych, które miały formę badań ankietowych i stanowią uzupełnienie rozważań teoretycznych. Rozprawę wieńczy rozdział piąty będący podsumowaniem czynników wpływających na maksymalizację zdolności wiedzotwórczej w uczeniu języka angielskiego dla celów biznesowych oraz omówienie sformułowanych wniosków. W końcowej części rozprawy przedstawione zostają kierunki możliwych działań zmierzających do optymalizacji czynników przyczyniających się do maksymalizacji zdolności widzotwórczej indywidulanego mówcy-słuchacza uczącego się języka angielskiego dla celów biznesowych. Końcowa cześć rozprawy to podsumowanie warunków potrzebnych, aby zaistniała maksymalizacja zdolności wiedzotwórczej oraz przedstawienie możliwych wniosków aplikatywnych względem układu glottodydaktycznego języka angielskiego dla celów biznesowych, jak również prezentacja rozwiązań alternatywnych wobec tych, które obecnie stosowane są w procesie uczenia języka angielskiego dla celów biznesowych.