Translating strategies in the Polish translation of selected songs from the musical Mamma Mia!

Niniejsza praca poświęcona jest omówieniu zagadnień związanych z przekładem piosenek oraz strategii stosowanych przy ich przekładzie, na podstawie wybranych utworów z musicalu “Mamma Mia!”. Pierwszy rozdział części teoretycznej poświęcony jest wyjaśnieniu zagadnienia tłumaczenia piosenek z uwzględnieniem ich typu oraz funkcji, a także zgłębieniu różnic między tłumaczeniem piosenek a tłumaczeniem innego rodzaju tekstów. Kolejny rozdział opisuje najpopularniejsze podejścia do opisu tłumaczenia piosenek zaproponowane przez Petera Lowa oraz Johana Franzona. W rozdziale trzecim przedstawiona została specyfika piosenek musicalowych oraz ograniczenia, jak i wyzwania związane z tłumaczeniem tego gatunku muzycznego. W pozostałych rozdziałach teoretycznych przedstawiona została historia musicalu “Mamma Mia!” oraz teatru, w którym wystawiono jego polską wersję; w ramach wstępu do analizy wytłumaczona została jej metodologia. Rozdział siódmy, który rozpoczyna część praktyczną pracy, bada zastosowanie metod Lowa i Franzona w trzech wybranych utworach z musicalu “Mamma Mia!” na podstawie porównania oryginalnych tekstów piosenek oraz ich polskich przekładów. We wnioskach podsumowujących pracę zawarto wyniki analizy oraz ewaluację tłumaczeń na podstawie teorii Lowa, a także przedstawiono rozważania na temat istoty badań nad przekładem piosenek.

This thesis explores the question related to song translation, and strategies used to effectuate a song translation, based on selected songs from the musical “Mamma Mia!”. The first chapter of the theoretical part is devoted to the examination of the notion of song translation regarding types and functions of songs, as well as exploration of the differences between song translation and translation of different texts. The next chapter describes the two most popular approaches to song translation, proposed by Peter Low and Johan Franzon. In the third chapter, the specification of the musical songs was presented, along with the constraints and challenges related to translation of the musical. The remaining chapters of the theoretical part present the history of “Mamma Mia!” and the theatre where the Polish version was performed, and explain the methodology behind the thesis. Chapter seven, which marks the beginning of the practical part, examines Low’s and Franzon’s approaches in three selected songs from the musical “Mamma Mia!” based on the comparison of the original song lyrics and their Polish translations. In the conclusion part, there can be found the results of the analysis, the evaluation of the translations based on Low’s Pentathlon Approach, alongside with reflections regarding the fundamentals of song translation.