Polityka badawczo-innowacyjna i szkolnictwa wyższego Unii Europejskiej jako czynnik podnoszący odporność i międzynarodową konkurencyjność

Współczesna gospodarka opiera się na wiedzy, innowacjach oraz nowoczesnych technologiach. Unia Europejska w odpowiedzi na pojawiające się trendy związane z rozwojem sztucznej inteligencji, zagrożenia na arenie międzynarodowej i wzrost znaczenia cyfryzacji podejmuje liczne działania wzmacniające potencjał badawczo-innowacyjny. Uczelnie wyższe odgrywają istotną rolę nie tylko jako ośrodki badawczo-naukowe, a również jako centra kształtowania innowacji, transferu technologii i rozwoju. Koncentrują się również na budowaniu mobilności studentów i pracowników naukowych. Istotnym elementem w budowaniu konkurencyjności jest realizowanie celów zrównoważonego rozwoju oraz transformacji cyfrowej. Celem pracy jest analiza działań podejmowanych przez Unię Europejską w zakresie szkolnictwa wyższego, badań naukowych oraz innowacyjności wobec współczesnych wyzwań globalnej konkurencyjności i budowania odporności. Na potrzeby pracy została przeprowadzona kompleksowa analiza działań Unii Europejskiej poprzez ocenę: działań instytucji i roli struktur UE, polityk i strategii europejskich, regulacji prawnych oraz instrumentów finansowych.

The modern economy is based on knowledge, innovation, and modern technologies. In response to emerging trends related to the development of artificial intelligence, international threats, and the growing importance of digitalization, the European Union is undertaking numerous initiatives to strengthen its research and innovation potential. Higher education institutions play a vital role not only as research and scientific centers but also as hubs for fostering innovation, technology transfer, and development. They also focus on promoting the mobility of students and researchers. An essential element in building competitiveness is the pursuit of sustainable development goals and digital transformation. The aim of this thesis is to analyze the actions taken by the European Union in the areas of higher education, scientific research, and innovation in response to the contemporary challenges of global competitiveness and building resilience. For the purposes of this thesis, a comprehensive analysis of the European Union’s actions was conducted by evaluating: the activities of institutions and the role of EU structures, European policies and strategies, legal regulations, and financial instruments.