Charakterystyka wiosennych przepływów Narwi w wieloleciu 1951-2020

Narew reprezentuje ustrój hydrologiczny niwalny silnie wykształcony, dla którego jako dominujący, kształtujący przepływ czynnik wymienia się topniejącą w okresie wiosennym pokrywę śnieżną. W związku z postępującymi zmianami klimatu obserwuje się wzrost średniej temperatury powietrza, czego jedną z konsekwencji jest zmniejszenie udziału frakcji stałej w opadzie atmosferycznym chłodnej połowy roku. W efekcie powstaje pokrywa śnieżna o mniejszej miąższości i krótszym czasie utrzymywania się, a występujące w okresie roztopów wezbranie wcześniej osiąga moment kulminacyjny oraz jest odpowiednio niższe. Głównym celem pracy jest scharakteryzowanie wiosennych przepływów Narwi oraz identyfikacja zmian ich charakterystyk w okresie wieloletnim 1951-2020. Do analizy uwzględnionych zostało siedem stacji hydrologicznych, z których jako profil zamykający zlewnię wybrano stację Ostrołęka. Dane hydrologiczne pozyskano z bazy IMGW, natomiast dla czynników meteorologicznych wykorzystano dane gridowe z bazy E-OBS. W pracy został położony nacisk na detekcję i ocenę trendów przepływów, z uwzględnieniem terminu występowania przepływu maksymalnego, wielkości przepływu średniego rocznego oraz sezonowego (zimowego i wiosennego), a także rocznego maksymalnego. W celu dokładniejszego określenia wieloletniej zmienności sezonowej przepływu dla każdej z opracowywanych stacji obliczono współczynnik Pardé dla dwóch okresów 1951-2010 i 2011-2020 oraz wskaźnik terminu połowy odpływu. Analizę hydrologiczną uzupełniono o detekcję trendów komponentów klimatycznych mających wpływ na formowanie odpływu w zlewni, takich jak temperatura powietrza, wysokość opadów atmosferycznych czy frakcja stała opadu. Otrzymane wyniki są spójne z dostępną literaturą przedmiotu i wskazują na zachodzenie zmian w charakterystykach przepływu Narwi. Wśród nich zaobserwowano: przyspieszenie występowania terminu przepływu maksymalnego, zwiększenie przepływów zimowych, głównie zmniejszenie przepływów wiosennych, zmniejszenie przepływów maksymalnych oraz zmniejszenie rocznej amplitudy przepływów.