Między powieścią przygodową a baśnią, czyli wzorce literatury popularnej w „Winnetou” Karola Maya

Przedmiotem pracy jest prześledzenie zastosowania wzorców literatury popularnej, które przyczyniły się do popularności cyklu „Winnetou autorstwa Karola Maya (1893), w szczególności elementów wykorzystywanych w powieści przygodowej i baśni. Pierwszy rozdział pracy skupia się na określeniu cech charakterystycznych specyficznej pododmiany powieści przygodowej, jaką jest powieść indiańska, oraz wskazaniu sposobu ich realizacji w „Winnetou. W drugim rozdziale przeanalizowano cykl pod kątem wykorzystania w trylogii Maya elementów konwencji baśniowej, takich jak cudowność, deterministyczna wizja świata, obecność magicznych pomocników, teleologiczność fabuły oraz uniwersalizm czasu i przestrzeni. W sprawnym operowaniu przez autora konwencją baśniową autorka dopatruje się ostatecznego sukcesu, jaki jego powieści odniosły na rynku literackim, o czym pisze bardziej szczegółowo w trzecim rozdziale. W pracy wykorzystuje elementy teorii literatury, komparatystyki postkolonialnej i badań etnologicznych.

This work examines the use of patterns of Popular Fiction that contributed to the popularity of Karl May’s „Winnetou” series (1893), particularly the elements usually employed in the Adventure Novel and the Fairy-Tale. The first chapter focuses on identifying the characteristics of a specific subgenre of the Adventure Novel, the American Indian Novel, and indicates how these characteristics are realized in „Winnetou”. The second chapter analyzes the series in terms of May’s usage of specific elements of the Fairy-Tale as a convention, such as miracularity, a deterministic vision of the world, the presence of magical helpers, a teleological plot, and the universalism of time and space. The author of this work attributes May’s skillful use of the Fairy-Tale convention to the ultimate success of his novels in the literary market, which is a topic discussed in greater detail in the third chapter. The work draws on elements of literary theory, comparative postcolonial studies, and ethnological research.