Skuteczność dezinformacji jako narzędzia kontrpropagandy w
konfliktach hybrydowych
Skuteczność dezinformacji jako narzędzia kontrpropagandy w konfliktach hybrydowych
Abstrakt (PL)
Praca poświęcona jest przeanalizowaniu skuteczności używania dezinformacji oraz świadomego zniekształcenia przekazu informacyjnego jako narzędzi kontrpropagandy w warunkach konfliktu hybrydowego. Celem było zbadanie czy państwo działając w sytuacji kryzysu informacyjnego jest w stanie skutecznie wykorzystać selektywność udzielania informacji, strategiczną niejednoznaczność lub częściowe przemilczenie nie sprzyjających faktów jako instrument ograniczenia wrogich operacji informacyjnych. W pracy skupiono się na różnicowaniu klasycznej dezinformacji oraz komunikacji strategicznej, w sytuacjach kiedy państwo wykonuje działania nie skupiające się w głównej mierze na fałszowaniu informacji a na świadomym zarządzaniem ramami informacyjnymi. Przyjęto, że skuteczność działań nie polega wyłącznie na przekonaniu opinii publicznej do określonej wersji faktograficznej, ale na zdolności państwa do ograniczenia chaosu informacyjnego, utrzymania spójności komunikacyjnej oraz neutralizacji wrogich narracji. Do studium przypadków przyjęto wybrane przypadki kryzysów bezpieczeństwa w Europie Środkowo-Wschodniej. Opisano następujące reakcje instytucjonalne: Kryzys na granicy polsko-białoruskiej, Eksplozję rakiety w Przewodowie, Incydenty z naruszeniem przestrzeni powietrznej Polski (z września 2025), Kontrowersje po ujawnieniu wyników śledztwa dotyczących wybuchu składu amunicji w Vrbice, Komunikacja strategiczna Węgier po ujawnieniu nieprzychylnych wyników sondażów z 2024 oraz Sabotaż gazociągu Nord Stream 2. Badanie objęło komunikację prowadzoną w ciągu pierwszych 72 godzin od wystąpienia zdarzenia kryzysowego, gdy wrogie działania są najbardziej efektywne z uwagi na rozwój spekulacji, ułatwione rozprzestrzenianie paniki oraz podatność społeczeństwa na działania propagandowe przeciwnika.
Abstrakt (EN)
This study examines the effectiveness of using disinformation and the deliberate distortion of information as counter-propaganda tools in the context of hybrid conflict. The objective was to examine whether a state, operating in an information crisis, is capable of effectively utilizing selective information dissemination, strategic ambiguity, or the partial omission of unfavorable facts as instruments to limit hostile information operations. The study focused on distinguishing between classic disinformation and strategic communication in situations where the state engages in actions that do not primarily focus on falsifying information but on the deliberate management of the information framework. It is assumed that the effectiveness of such actions does not depend solely on convincing the public of a specific factual version, but on the state’s ability to limit information chaos, maintain communicative coherence, and neutralize hostile narratives. Selected cases of security crises in Central and Eastern Europe were used as case studies. The following institutional responses are described: The crisis on the Polish-Belarusian border, The rocket explosion in Przewodów, Incidents involving violations of Polish airspace (from September 2025), Controversy following the release of the investigation results regarding the explosion at the ammunition depot in Vrbice, Hungary’s strategic communication following the release of unfavorable 2024 poll results, and the sabotage of the Nord Stream 2 gas pipeline. The study covered communications conducted during the first 72 hours following the onset of a crisis, when hostile actions are most effective due to the spread of speculation, the ease with which panic can be disseminated, and the public’s susceptibility to the adversary’s propaganda efforts.
The effectivness of disinformation as a counterpropaganda tool in hybrid conflicts