E-booki w bibliotekach publicznych w Polsce. Wyniki badań wstępnych

Cel artykułu - Artykuł przedstawia wyniki badań wstępnych dotyczących udostępniania e-booków w bibliotekach publicznych w Polsce. Celem badania było rozpoznanie nowego zjawiska w fazie jego dynamicznego rozwoju w okresie od 2019 r. do 2021 r.

Metody badań - Zastosowano metody charakterystyczne dla badań pilotażowych, czyli analizę tekstów oraz wywiady i ankiety, których celem było zidentyfikowanie ważnych aspektów i problemów zjawiska, a także obszarów przyszłych badań.

Wyniki i wnioski - Chociaż w badanym okresie wiele bibliotek zaczęło udostępniać e-booki, to skala tych usług w stosunku do usług tradycyjnych jest niewielka. W Polsce dominuje model kodowo-abonamentowy, który chociaż jest atrakcyjny dla czytelników bibliotecznych, jest drogi dla bibliotek i jego dostępność jest ograniczona. Model ten ujawnia też inne problemy, z którymi borykają się również biblioteki publiczne w innych krajach. Dotyczą one możliwości tworzenia własnych kolekcji, zapewnienia ciągłego dostępu do e-booków, integracji metadanych, czy poufności danych użytkowników, korzystających z zewnętrznych platform.

Thesis/Objective - The article presents the results of preliminary research on e-books in public libraries in Poland. The aim of the study was to recognise the new phenomenon in the phase of its dynamic development in the period from 2019 to 2021.

Research methods - Methods typical for pilot studies were used, i.e. text analysis, interviews and questionnaires aimed at identifying important aspects and problems of the phenomenon, as well as questions for future research.

Results/Conclusions - Although many libraries began to offer e-books during the studied period, the scale of these services is small compared to printed books lending. E-book offer for Polish public libraries is dominated by the subscription model in which libraries buy access codes to commercial subscription platforms for their readers. This model although attractive to library readers, is expensive for libraries and its availability is limited. It also reveals many problems that public libraries in other countries have faced in recent years, i.e. the inability to create their own collections, difficulties in securing continuous access to e-books, problems with integration of metadata, and the question of readers' privacy protection.