Wyłączenie odpowiedzialności za naruszenie dobrego imienia osoby publicznej

W pracy dokonano analizy przesłanek wyłączenia odpowiedzialności za naruszenie dobrego imienia osoby publicznej w polskim systemie prawa cywilnego. Wyjaśniono pojęcia „dobra osobistego”, „osoby publicznej”, przedstawiono podstawy prawa do krytyki i debaty publicznej, a także opisano kolizję między wolnością wypowiedzi a ochroną dobrego imienia. Omówiono wybrane orzecznictwo sądów powszechnych, Sądu Najwyższego oraz Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w kontekście najważniejszych przesłanek ww. wyłączenia odpowiedzialności, do których należą: działanie w interesie społecznym, działanie w ramach określonej konwencji językowej (stylistycznej), zgoda osoby, której dobra są naruszane, działanie w ramach porządku prawnego oraz dozwolona krytyka prasowa. Zaprezentowano także granice dopuszczalnej krytyki osób publicznych, szczególnie kwestie dotyczące ingerencji w życie prywatne oraz mowy nienawiści. W pracy dokonano również analizy poglądów doktryny oraz sformułowano postulaty de lege ferenda.

The thesis analyzes the grounds for excluding liability for violating the good name of a public figure in the Polish civil law system. It explains the concepts of “personal rights” and “public figure”, presents the legal basis for the right to criticism and public debate, and describes the conflict between freedom of expression and the protection of good name. The study discusses selected case law of common courts, the Supreme Court, and the European Court of Human Rights in the context of the key prerequisites for the aforementioned exclusion of liability, which include: acting in the public interest, acting within a specific linguistic or stylistic convention, the consent of the person whose personal rights are infringed, acting within the legal order, and permissible press criticism. The thesis also presents the limits of acceptable criticism of public figures, particularly issues related to interference with private life and hate speech. Additionally, it analyzes academic opinions and formulates de lege ferenda proposals.