„Charakter prawny standardów medycznych na tle prawa angielskiego i polskiego

Praca magisterska dotyczy zagadnienia charakteru prawnego standardów medycznych w perspektywie prawnoporównawczej, obejmującej system prawa angielskiego i polskiego. Celem pracy jest przeanalizowanie mechanizmów, za pomocą których standardy medyczne zyskują prawną relewantność w obu porządkach prawnych, reprezentujących odmienne tradycje common law i civil law. W pracy posłużono się metodą dogmatycznoprawną oraz porównawczą, polegającą na analizie obowiązujących przepisów, poglądów doktryny oraz orzecznictwa sądowego, pomocniczo zaś powoływano się na perspektywę historyczną. Przeprowadzona analiza doprowadziła do wniosku o złożoności i braku jednolitości kategorii standardów medycznych, która obejmuje zarówno normy prawa powszechnie obowiązującego, normy deontologiczne oraz wytyczne eksperckie o charakterze soft law. W systemie angielskim szczególną rolę w tworzeniu standardów pełnią wyspecjalizowane instytucje publiczne – General Medical Council oraz National Institute for Health and Care Excellence oraz precedensowe orzecznictwo sądowe, ukształtowane przez sprawy Bolam, Bolitho oraz Montgomery. Z kolei w systemie polskim dominuje rozproszony model tworzenia standardów przez towarzystwa naukowe, uzupełniony przez konstrukcję ustawowych odesłań zawartych w art. 4 Ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty, zaś szczególną pozycję zajmuje Kodeks Etyki Lekarskiej jako akt funkcjonujący na granicy norm etycznych i prawnych. Na podstawie przeprowadzonej analizy sformułowana została teza o zakwalifikowaniu standardów medycznych, zredefiniowanych jako standardy biomedyczne w rozumieniu Konwencji o prawach człowieka i biomedycynie z 1997 r., jako norm o pośredniej doniosłości prawnej. Wniosek ten oparty został o rozumienie standardów przez pryzmat ich funkcjonalności i ich rzeczywistego wpływu na system prawa medycznego, odchodząc tym samym od klasycznego definiowania ich wyłącznie z perspektywy formalnej hierarchii źródeł prawa.

This Master’s thesis examines the legal nature of medical standards from a comparative law perspective, covering the English and Polish legal systems. The aim of the thesis is to analyse the mechanisms through which medical standards become legally relevant in both legal systems, representing different traditions of common law and civil law. The thesis employs a dogmatic and comparative legal approach, involving an analysis of existing regulations, legal doctrine and case law, whilst also drawing on a historical perspective. The analysis conducted led to the conclusion that the category of medical standards is complex and lacks uniformity, including both norms of public law, deontological norms and expert guidelines of a ‘soft law’ nature. In the English system, specialised public bodies – the General Medical Council and the National Institute for Health and Care Excellence – play a particular role in the development of standards, as does case law shaped by the Bolam, Bolitho and Montgomery cases. In contrast, the Polish system is characterised by a decentralised model of creating standards through scientific societies, supplemented by statutory references contained in Article 4 of the Act on the Professions of Doctor and Dentist, whilst the Code of Medical Ethics occupies a special position as a legal instrument operating at the intersection of ethical and legal norms. Based on the conducted analysis, a thesis was formulated regarding the classification of medical standards – redefined as biomedical standards within the meaning of the 1997 Convention on Human Rights and Biomedicine – as norms of indirect legal significance. This conclusion is based on an understanding of standards through the prism of their functionality and their actual impact on the system of medical law, thereby moving away from the traditional approach of defining them solely from the perspective of the formal hierarchy of sources of law.