Analiza dyskursu prasowego dotyczącego zniszczenia siedlisk perłoródek rzecznych w wybranych artykułach Yle oraz Ilta-Sanomat z sierpnia i września 2024 roku

Niniejsza praca stanowi analizę porównawczą dyskursu medialnego dotyczącego katastrofy ekologicznej na rzece Hukkajoki w Finlandii, gdzie w sierpniu 2024 roku doszło do zniszczenia siedlisk zagrożonej perłoródki rzecznej. Celem badania jest identyfikacja i opis strategii językowych wykorzystywanych przez publicznego nadawcę Yle oraz dziennik tabloidowy Ilta-Sanomat do konstruowania obrazu sprawstwa, winy i skutków środowiskowych. Badanie osadzone jest w metodologii Ekologicznej Krytycznej Analizy Dyskursu (ECDA) oraz wykorzystuje kategorie gramatyki systemowo-funkcjonalnej M.A.K. Hallidaya. Analizie poddano korpus 26 artykułów prasowych, koncentrując się na trzech płaszczyznach językowych: użyciu stron czynnej i biernej, procesach nominalizacji oraz modalności epistemicznej. Wyniki analizy wskazują na głębokie różnice w profilowaniu obu mediów. Praca dowodzi, że struktury gramatyczne są kluczowym narzędziem zarządzania odpowiedzialnością w tekstach o tematyce ekologicznej. W podsumowaniu wskazano na konieczność dalszych badań nad warstwą leksykalną oraz multimodalną przekazów środowiskowych.

This thesis presents a comparative analysis of media discourse surrounding the ecological disaster on the Hukkajoki River in Finland, where the habitats of the endangered freshwater pearl mussel were destroyed in August 2024. The aim of the study is to identify and describe the linguistic strategies employed by the public broadcaster Yle and the tabloid newspaper Ilta-Sanomat to construct the imagery of agency, guilt, and environmental consequences. The study is grounded in the methodology of Ecological Critical Discourse Analysis (ECDA) and utilizes the categories of M.A.K. Halliday’s Systemic Functional Grammar. The analysis was conducted on a corpus of 26 press articles, focusing on three linguistic levels: the use of active and passive voice, nominalization processes, and epistemic modality. The findings indicate profound differences in the profiling of the two media outlets. The thesis demonstrates that grammatical structures serve as a key tool for managing responsibility in texts concerning ecological themes. In conclusion, the need for further research into the lexical and multimodal layers of environmental messaging is highlighted.