Ambiwalencje transformacji byłych socjalistycznych przedsiębiorstw państwowych w Polsce. Próba podsumowania i prognozy

Badania transformacji organizacji formalnych pozwalają jak w soczewce przyjrzeć się przebiegowi i skutkom przemiany systemowej w Polsce. Szczególnie wyraźnie wydają się one uwidaczniać w byłych socjalistycznych przedsiębiorstwach państwowych oraz ich kulturach organizacyjnych. Przebiegające zróżnicowanymi ścieżkami długofalowe transformacje doprowadziły do głębokich przemian w systemach aksjonormatywnych tego typu organizacji, ich porządkach symbolicznych oraz praktykach organizacyjnych. Prezentowany artykuł ma na celu, po pierwsze, przedstawienie stanu kultur organizacyjnych wybranych byłych socjalistycznych przedsiębiorstw państwowych przechodzących przez ponad dwie i pół dekady głębokie transformacje. Po drugie, w oparciu o analizę skutków dotychczasowego toku transformacji kultur tychże organizacji gospodarczych stanowi próbę przedstawienia prognozy ich dalszego przebiegu. W efekcie artykuł ma być głosem w dyskusji nad pytaniem o charakterystykę przyszłego środowiska pracy we wspomnianych powyżej typach przedsiębiorstw. Prezentowane analizy opierają się na wynikach badań terenowych przeprowadzonych przez autora przy zastosowaniu strategii studium przypadku w trzech polskich byłych socjalistycznych przedsiębiorstwach państwowych.

Research on transformations of formal organisations gives insight into the course and consequences of Polish system transformation. It seems that it is particularly noticeable in former socialist state-owned enterprises and their organisational cultures. Long-term transitions in such organisations have influenced their axionormative systems, collectively shared symbolic orders and organisational practices. The paper aims at, firstly, analyzing the state of organisational cultures in chosen ex-socialist state-owned enterprises undergoing transitions for the past 25 years. Secondly, basing on the analysis of previous course of the transition of these organisations the article makes an attempt to prognose their further progress. As a result, the paper gives an input in the debate on the future work environment characteristics in such enterprises. The presented analyses are based on the results of fieldwork conducted by the author with a case study strategy in three Polish former socialist state-owned enterprises.