Pies w polskiej powieści kryminalnej: od rekwizytu do bohatera

Praca poświęcona jest motywowi psa w polskiej powieści kryminalnej XX i XXI wieku oraz przemianom jego roli w obrębie gatunku. Celem analizy było ukazanie, że pies przestaje być jedynie elementem tła, a coraz częściej staje się ważnym uczestnikiem śledztwa, towarzyszem bohatera, współuczestnikiem zdarzeń, a nawet główną postacią i narratorem. Omówione utwory pokazują, że obecność psa wpływa na konstrukcję fabuły, sposób przedstawiania zbrodni oraz relacje międzygatunkowe. Analiza potwierdza, że współczesny polski kryminał otwiera się na perspektywę pozaludzką, a motyw psa zyskuje znaczenie fabularne, symboliczne i etyczne. Zestawienie materiału z różnych dekad pozwala uchwycić ewolucję tych przedstawień w obrębie gatunku.

The thesis focuses on the presentation of dogs in 20th and 21st- century Polish crime fiction. I show that dogs are no longer a passive part of the scenery but have become important participants of investigations, companions of the human protagonists, and even sometimes are themselves protagonists and narrators. I demonstrate that canine characters in the novels I discuss play important roles: they determine what happens and how it happens, they solve crimes and thus they introduce to the narratives the theme of interspecies relations. The analysis confirms that contemporary Polish crime fiction is opening up to non human perspectives and that dogs are important narratively, ethically and symbolically. The scope of my discussion makes it possible to show how the dog motif in Polish crime fiction has recently evolved.