Praca doktorska
Ładowanie...
Zarządzanie ryzykiem prawnym w bankowości
dc.abstract.en | The risk and risk handling are immanent elements of conducting all business activities, including banking business. Due to the negative impact and significant losses caused by several financial crises of the 20th and 21st centuries, the rules of banking risk management have been strictly regulated by the European Union and local legislation as well as recommendations of the Polish Financial Supervision Commission. Aside from the credit, market or liquidity risks, the importance of avoiding and mitigating consequences of the operational risk is significantly growing. The operational risk, which also includes the legal risk, results from external events, human error and inadequate or failed internal processes and systems. The legal risk is faced by all entrepreneurs, notwithstanding the size, target market or field of their operations. In recent years, the importance of the legal risk for the Polish market has increased due to the growing number of court claims raised by consumers in connection with loans, mostly F/X-based. The legal risk has not been yet defined by any piece of legal regulations. Scholars note its major sources in the changing or ambiguous regulations, contracts and other events, which can have the legal component. Herein the author critically analyzes legal risk definitions identified in the literature and proposes her own definition. Further theoretical considerations characterize three management science theories underlying the risk management process, i.e. system, resource and process management approaches. Consecutive chapters describe and analyze particular elements of the risk management process, including the risk identification as well as its assessing, monitoring, controlling, reporting and handling. The diagnosis of the situation in each of these phases was formulated after the qualitative research. The entire legal risk management cycle is discussed in theory on the grounds of existing scientific output and in legislative terms on the basis of the laws and other regulations in force. Thereafter, the theory and laws are confronted with the actual functioning of the discussed process in Polish banks. It was achieved after further research involving the analysis of information about the legal and operational risk management disclosed in publicly available corporate documents of major local banks, including selected issue prospectuses and information memoranda, as well as 2019-2020 management reports and so-called third pillar disclosures. The research material was also generated through interviewing eleven legal and operational 6 risk managers from nine local banks. Additionally, the author obtained an extract from the interbank database of operational events recording legal risk events that occurred within one year. The complex information aggregated during the research allowed her to describe the status quo functioning of the legal risk management process in Polish banks. In addition, the author classifies legal risk factors and events, evaluates ability to engage quantitative methods for legal risk assessment processes and lists example key risk indicators for its monitoring. On this basis, a tentative conclusion is drawn that the legal risk management is conducted on a satisfactory level. However, most activities in this field are conducted intuitively, often without a strategic or systematic dimension, and with limited engagement of sophisticated operation risk management methods, techniques and other achievements. The growing importance of the legal risk for the contemporary Polish banking system induced the author to finish her thesis by formulating optimization ideas for the legal risk management process as well as organization, budget and education of legal departments operating in banks. |
dc.abstract.pl | Ryzyko oraz sposób postępowania z nim jest nieodłącznym elementem prowadzenia działalności gospodarczej, w tym działalności bankowej. Wskutek negatywnych doświadczeń oraz strat finansowych wynikających z kryzysów XX i XXI w., zarządzanie ryzykami bankowymi zostało szczegółowo uregulowane na poziomie prawa unijnego i krajowego oraz stało się przedmiotem rekomendacji KNF. Obok ryzyka kredytowego, rynkowego czy płynności, na znaczeniu zyskuje zapobieganie oraz ograniczanie skutków ryzyka operacyjnego, wynikającego ze zdarzeń zewnętrznych, zawodności procedur, systemów oraz błędów ludzkich. Jego odmianą jest ryzyko prawne, z którym mierzyć się musi każdy przedsiębiorca, niezależnie od wielkości, dziedziny czy obszaru prowadzonej przez siebie działalności. W ostatnich kilku latach nabrało ono na polskim rynku dodatkowej wagi wobec fali wysuwanych przeciwko bankom roszczeń dotyczących kredytów konsumenckich, w tym przede wszystkich tzw. kredytów walutowych. Ryzyko prawne nie zostało zdefiniowane w przepisach prawa, ale w lit. jako jego podstawowe źródła wskazywane są zmieniające się lub niejasne przepisy prawa lub inne regulacje, umowy oraz inne zdarzenia, którym towarzyszyć może powstanie takiego ryzyka. W niniejszej rozprawie autorka dokonuje krytycznej analizy funkcjonujących w piśmiennictwie definicji ryzyka prawnego oraz proponuje jego własną definicję. W ramach dalszych rozważań teoretycznych, identyfikuje oraz charakteryzuje trzy recypowane do procesu zarządzania ryzykiem teorie zarządzania tj. podejście systemowe, zasobowe i procesowe. W kolejnych rozdz. omawia i analizuje poszczególne elementy procesu zarządzania ryzykiem prawnym, czyli jego identyfikację, ocenę, monitorowanie, kontrolę i raportowanie oraz sposób postępowania z nim. Diagnoza badawcza w zakresie każdej z tych faz została dokonana po przeprowadzeniu badań jakościowych. Każda z nich została scharakteryzowana w ujęciu teoretycznym, na podstawie dotychczasowego dorobku naukowego oraz regulacyjnym, czyli poprzez wykładnię obowiązujących przepisów prawa i wytycznych nadzorczych. Teoria i wymogi prawne zostały w dalszym kroku konfrontowane z rzeczywistym funkcjonowaniem tego procesu w polskiej bankowości. W tym celu, następujące po sobie etapy badań objęły analizę informacji o zarządzaniu ryzykiem prawnym i operacyjnym, zawartych w publicznie dostępnych dokumentach korporacyjnych największych polskich banków, obejmujących wybrane prospekty emisyjne i memoranda informacyjne oraz roczne sprawozdania zarządów i tzw. ujawnienia z lat 2019-2020. Materiału badawczego dostarczyły również wywiady z menedżerami ryzyka prawnego i operacyjnego 9 banków krajowych, a także pozyskany przez autorkę wyciąg z międzybankowej bazy danych o zdarzeniach ryzyka operacyjnego, obejmujący wybrane dane o zdarzeniach ryzyka prawnego, zarejestrowanych przez banki w okresie jednego roku. Całokształt informacji zgromadzonych podczas badań stanowił podstawę dla opisu funkcjonowania każdego etapu oraz całego procesu zarządzania ryzykiem prawnym w polskich bankach. Umożliwił opracowanie typologii czynników i zdarzeń ryzyka prawnego, dokonanie oceny możliwości zastosowania metod ilościowych do jego pomiaru oraz stworzenie listy przykładowych wskaźników dla jego monitorowania. Pozwolił także na sformułowanie ostrożnego wniosku, że zarządzanie to odbywa się na poziomie zadawalającym. Niemniej działania w tym obszarze prowadzone są w przeważającej mierze w oparciu o intuicję, często z pominięciem perspektywy strategicznej i systemowej oraz przy ograniczonym wykorzystaniu dorobku wiedzy i specjalistycznych narzędzi wypracowanych dla zarządzania ryzykiem operacyjnym. Rosnące znaczenie ryzyka prawego w praktyce współczesnej bankowości skłoniło autorkę do zakończenia pracy sformułowaniem postulatów optymalizacyjnych dotyczących poszczególnych etapów procesu zarządzania ryzykiem prawnym, a także dla organizacyjnych, budżetowych i edukacyjnych obszarów funkcjonowania departamentów prawnych w bankach. |
dc.affiliation.department | Wydział Zarządzania |
dc.contributor.author | Modras, Agnieszka |
dc.date.accessioned | 2022-09-30T06:05:18Z |
dc.date.available | 2022-09-30T06:05:18Z |
dc.date.defence | 2022-11-04 |
dc.date.issued | 2022-09-30 |
dc.description.promoter | Postuła, Igor |
dc.identifier.uri | https://repozytorium.uw.edu.pl//handle/item/4305 |
dc.language.iso | pl |
dc.rights | ClosedAccess |
dc.subject.en | legislation |
dc.subject.en | banking |
dc.subject.en | legal risk |
dc.subject.en | risk management |
dc.subject.pl | legislacja |
dc.subject.pl | bankowość |
dc.subject.pl | ryzyko prawne |
dc.subject.pl | zarządzanie ryzykiem |
dc.title | Zarządzanie ryzykiem prawnym w bankowości |
dc.title.alternative | Legal risk management in the banking sector |
dc.type | DoctoralThesis |
dspace.entity.type | Publication |