Zasoby dyspozycyjne czwartorzędowego systemu wodonośnego na obszarze zlewni górnego Ełku

dc.abstract.en	The aim of this study was to assess the disposable groundwater resources in the aquifer located within Ełk river catchment area. This required collecting and analysing available information regarding area’s population and the forms of nature protection established within the study area. Moreover, environmental data were obtained to characterise morphology, hydrographic network, climat, geology and hydrogeological conditions of the area. The emphasis was put on the analysis of the aquifer’s filtration parameters and the conditions of groundwater occurence with the distinction made between the first aquifer and the main usable aquifer. The hydrodynamics of the first aquifer were described using the results from field research. Based on the collected data a conceptual model was developed followed by the construction of a numerical filtration model using the finite difference method. Calculations were carried out using Visual MODFLOW software and model parameters were optimalised during the calibration process. Upon reaching acceptable levels of agreement between simulated and observed values, the renewable groundwater resources were established (294 040 m3/d). This value was verified using hydrological methods and baseflow separation techniques. The recharge values estimated through alternative methods for dry years were found to be consistent with the results from the numerical modelling. The simulations of groundwater abstraction were conducted on the verified and calibrated model with the consideration of restricting criteria. Two variants of calculations that meet the criteria were presented. For each scenario, the water balance was compared with the current water balance, and considering changes in hydrological conditions, the disposable groundwater resources were estimated at 131 120 m³/d.
dc.abstract.pl	Celem pracy było ustalenie zasobów dyspozycyjnych wód podziemnych w systemie wodonośnym zamkniętym granicami zlewni rzeki Ełk w jej górnym odcinku. Wymagało to zgromadzenia i przeanalizowania dostępnej informacji na temat zaludnienia i form ochrony przyrody ustanowionych w obrębie granic zlewni. Pozyskano również dane, na podstawie których dokonano charakterystyki przyrodniczej obszaru w zakresie ukształtowania powierzchni terenu, sieci hydrograficznej, warunków klimatycznych, budowy geologicznej oraz warunków hydrogeologicznych. Szczególną uwagę poświęcono analizie parametrów filtracyjnych i warunków występowania wód podziemnych w systemie czwartorzędowym w rozdziale na pierwszy poziom wodonośny i główny poziom użytkowy. Hydrodynamikę w warstwie przypowierzchniowej opisano w oparciu o rezultaty własnych prac terenowych. Na podstawie zgromadzonych informacji sporządzono model konceptualny badanego systemu, a następnie opracowano numeryczny model pola filtracji metodą różnic skończonych. Obliczenia przeprowadzono w programie Visual Modflow, a parametry modelu optymalizowano na etapie tarowania. Po uzyskaniu zadowalających miar dopasowania stanu obliczonego do pomierzonego określono wielkość zasobów odnawialnych wód podziemnych (294 040 m3/d), którą zweryfikowano posługując się metodami hydrologicznymi i metodami genetycznego rozdziału hydrogramu. Wartości zasilania w latach posusznych uzyskane alternatywnymi metodami okazały się być zbliżone do wyniku obliczeń modelowych. Na zweryfikowanym i skalibrowanym modelu przeprowadzono symulacje poboru wód podziemnych z uwzględnieniem kryteriów ograniczających. Przedstawiono dwa warianty możliwych obciążeń systemu, które spełniają sformułowane kryteria środowiskowe. Porównano bilans wodny każdego z wariantów z bilansem wodnym dla stanu aktualnego i uwzględniając zmiany stosunków wodnych oceniono wielkość zasobów dyspozycyjnych wód podziemnych na poziomie 131 120 m3/d.
dc.affiliation	Uniwersytet Warszawski
dc.affiliation.department	Wydział Geologii
dc.contributor.author	Stradczuk, Anna
dc.contributor.promoter	Gruszczyński, Tomasz
dc.contributor.reviewer	Krogulec, Ewa
dc.contributor.reviewer	Gruszczyński, Tomasz
dc.date.defence	2025-06-24
dc.date.issued	2025
dc.date.submitted	2025-05-31
dc.identifier.apd	241508
dc.language	pl
dc.language.other	en
dc.publisher	Uniwersytet Warszawski
dc.rights	ClosedAccess
dc.subject.en	quaternary aquifer system
dc.subject.en	numerical groundwater flow model
dc.subject.en	water balance
dc.subject.en	disposable groundwater resources
dc.subject.pl	czwartorzędowy system wodonośny
dc.subject.pl	numeryczny model pola filtracji
dc.subject.pl	bilans wodny
dc.subject.pl	zasoby dyspozycyjne wód podziemnych
dc.title	Zasoby dyspozycyjne czwartorzędowego systemu wodonośnego na obszarze zlewni górnego Ełku
dc.title.alternative	Disposable resources of quaternary aquifer system in the area of upper Ełk river catchment
dc.type	MasterThesis