W poszukiwaniu tożsamości – analiza przestrzeni i miejsc w powieści Wiesława Myśliwskiego „Nagi sad

dc.abstract.pl	W pracy analizuję przestrzenie i miejsca przedstawione w powieści Wiesława Myśliwskiego pt. Nagi sad. Zgodnie z rozważaniami Gastona Bachelarda w dziele pt. The Poetics of Space traktuję przestrzenie jako nośniki wspomnień, które pozwalają człowiekowi odkryć prawdę o swoim życiu, a w mojej pracy wykorzystuję również elementy analizy kulturowej. Rozróżnienie na przestrzenie i miejsca przyjmuję z kolei za Yi-Fu Tuanem zgodnie z założeniami geografii humanistycznej. Celem mojej pracy jest analiza tego, jak wspomnienia narratora są osadzone w przestrzeniach oraz tego, jaki wpływ miały przestrzenie przedstawione w powieści (m. in. wieś, dwór, biblioteka, dom rodzinny) na kształtowanie się tożsamości bohatera. Istotne jest dla mnie również to, co sposób, w jaki autor opisuje przestrzenie, mówi o jego tożsamości. Analizując obraz wsi, skupiam się na tym, jak funkcjonuje wspólnota jej mieszkańców. Dochodzę do wniosku, że narrator nie jest w stanie utożsamić się ze wspólnotą wiejską przez to, że nie podziela wartości, które są dla niej najważniejsze, a którymi są wiara w Boga oraz kult ziemi. Od przestrzeni rodzinnej bohatera przechodzę do przestrzeni obcych – dalekiego świata, który budzi lęk w mieszkańcach wsi, oraz dworu wraz z biblioteką. Bohater, jako przedstawiciel inteligencji pochodzenia chłopskiego, nie pasuje do wspólnoty wiejskiej. Nie odnajduje swojego miejsca również w świecie nauki, reprezentowanym przez bibliotekę, w której czuje nieustający dyskomfort. Przestrzeń domu rodzinnego, w której dominującą postacią był milczący ojciec, także nie daje narratorowi poczucia przynależności i bezpieczeństwa – osiąga to lata później poprzez rytuał wspólnego czytania, łączący go z rodzicem. Tytułowy nagi sad interpretuję jako metaforyczną przestrzeń, pejzaż wewnętrzny bohatera, który ilustruje relację ojca z synem i problem ich wzajemnej zależności. Dla narratora przestrzeń jest ramą, w którą wpisuje abstrakcyjne pojęcia – swoje życie konceptualizuje jako dom, urządzony przez ojca, w którym nie ma miejsca na jego własne decyzje. Nagi sad interpretuję jako powieść o poszukiwaniu tożsamości w przestrzeni wspomnieniowej. Przestrzeń jest tutaj czynnikiem kształtującym tożsamość, a sposób, w jaki postrzega ją narrator, pośrednio informuje czytelnika o kryzysie ontologicznym, który przeżywa bohater. Tożsamość narratora, budowana przez zakotwiczoną w przestrzeniach wspomnieniowych opowieść o własnym życiu, jest tożsamością płynną i istniejącą tylko w ramach tej opowieści – ma zatem, zgodnie z koncepcją opisaną przez Katarzynę Rosner, strukturę narracyjną.
dc.affiliation	Uniwersytet Warszawski
dc.affiliation.department	Wydział Polonistyki
dc.contributor.author	Plutowska, Zuzanna
dc.contributor.promoter	Kobelska, Adela
dc.contributor.reviewer	Kobelska, Adela
dc.contributor.reviewer	Markowska-Fulara, Helena
dc.date.defence	2025-09-03
dc.date.issued	2025
dc.date.submitted	2025-08-20
dc.identifier.apd	244287
dc.language	pl
dc.language.other	en
dc.publisher	Uniwersytet Warszawski
dc.rights	ClosedAccess
dc.subject.pl	przestrzeń
dc.subject.pl	miejsce
dc.subject.pl	tożsamość
dc.subject.pl	nurt chłopski
dc.title	W poszukiwaniu tożsamości – analiza przestrzeni i miejsc w powieści Wiesława Myśliwskiego „Nagi sad
dc.title.alternative	In Search of Identity: An Analysis of Spaces and Places in Wiesław Myśliwski's Novel The Naked Orchard
dc.type	BachelorThesis