Konstrukcja zgody na tle odpowiedzialności za przestępstwa przeciwko wolności seksualnej

dc.abstract.en	The aim of this thesis is to analyze the concept of consent in criminal law, with particular emphasis on its significance in the context of offenses against sexual freedom. The dissertation presents the evolution of views expressed in legal scholarship and case law regarding the significance of consent, its place within the structure of a criminal offense, and the conditions determining the effectiveness of consent granted by the holder of a legally protected interest. Furthermore, the research examines the possibility of classifying consent either as a circumstance negating the statutory elements of a prohibited act or as a circumstance excluding the unlawfulness of the act. A crucial element of the study is the analysis of the redefinition of the crime of rape introduced by the Act of 28 June 2024 amending the Criminal Code and certain other acts. This includes examining the significance of the redefinition in light of current scientific knowledge concerning the ability to manifest resistance when faced with a real threat, as well as its role in aligning the Polish legal system with international standards. The dissertation is complemented by an overview of victimological factors associated with rape, the impact of media discourse on perceptions of sexual violence, and an analysis of the evolution of judicial approaches to rape reflected in case law over the past century. The research demonstrates that the assessment of whether the offense stipulated in Article 197 of the Criminal Code has been committed should primarily involve determining the absence of legally relevant consent to a sexual act on the part of the holder of the legally protected interest, rather than focusing on the perpetrator’s use of violence, unlawful threats, or deceit. Furthermore, the analyses indicate that the line of case law developed under the provisions of the Criminal Code in force until 12 February 2025 – which emphasized the necessity of overcoming the victim’s resistance in order to classify an act as rape – together with early victimological theories and media discourse, undoubtedly contributed to the secondary victimization of victims of sexual violence.
dc.abstract.pl	Celem niniejszej pracy jest analiza instytucji zgody na gruncie prawa karnego, ze szczególnym uwzględnieniem znaczenia zgody w odniesieniu do problematyki przestępstw przeciwko wolności seksualnej. W ramach rozważań będących przedmiotem niniejszej pracy dyplomowej podjęto próbę przybliżenia ewolucji poglądów prezentowanych przez przedstawicieli doktryny i orzecznictwa w zakresie znaczenia instytucji zgody oraz jej miejsca w strukturze przestępstwa, a także warunków skuteczności przyzwolenia dysponenta dobra prawnego. Przeprowadzone badania objęły ponadto swym zakresem kwestię możliwości kwalifikacji zgody jako okoliczności dekompletującej znamiona typu czynu zabronionego lub jako okoliczności wyłączającej bezprawność czynu zabronionego. Istotnym elementem podjętych rozważań jest także analiza redefinicji przestępstwa zgwałcenia, wprowadzonej na mocy Ustawy z dnia 28 czerwca 2024 r. o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw, znaczenia owej redefinicji w odniesieniu do aktualnego stanu wiedzy na temat możliwości manifestacji oporu w obliczu realnego zagrożenia oraz roli, jaką redefinicja ta odegrała w dostosowaniu polskiego porządku prawnego do standardów międzynarodowych. Dopełnienie wywodu stanowi natomiast przybliżenie wiktymologicznych uwarunkowań przestępstwa zgwałcenia, wpływu dyskursu medialnego na postrzeganie przemocy seksualnej oraz analiza w zakresie ewolucji poglądów na temat przestępstwa zgwałcenia, prezentowanych w orzecznictwie na przestrzeni ostatnich 100 lat. Przeprowadzone w ramach niniejszej pracy badania dowodzą, że ocena czy doszło do przestępstwa stypizowanego w art. 197 Kodeksu karnego, winna uwzględniać przede wszystkim weryfikację braku istnienia prawnie relewantnej zgody dysponenta dobra prawnego na czynność o charakterze seksualnym, nie zaś opierać się na zastosowaniu przez sprawcę przemocy, groźby bezprawnej lub podstępu. Analizy przeprowadzone podczas przygotowania przedmiotowej pracy dyplomowej wskazują ponadto, że dorobek wczesnej wiktymologii, a także dyskurs medialny przyczyniły się do zjawiska wtórnej wiktymizacji ofiar przemocy seksualnej.
dc.affiliation	Uniwersytet Warszawski
dc.affiliation.department	Wydział Prawa i Administracji
dc.contributor.author	Grotkowska, Diana
dc.contributor.promoter	Vachev, Valeri
dc.contributor.reviewer	Vachev, Valeri
dc.contributor.reviewer	Żółtek, Sławomir
dc.date.defence	2026-06-11
dc.date.issued	2026
dc.date.submitted	2026-06-07
dc.identifier.apd	248193
dc.language	pl
dc.language.other	en
dc.publisher	Uniwersytet Warszawski
dc.rights	ClosedAccess
dc.subject.en	consent
dc.subject.en	autonomy
dc.subject.en	freedom
dc.subject.en	victimisation
dc.subject.en	rape
dc.subject.pl	zgoda
dc.subject.pl	autonomia
dc.subject.pl	wolność
dc.subject.pl	wiktymizacja
dc.subject.pl	zgwałcenie
dc.title	Konstrukcja zgody na tle odpowiedzialności za przestępstwa przeciwko wolności seksualnej
dc.title.alternative	The Concept of Consent in the Context of Criminal Liability for Offenses Against Sexual Freedom
dc.type	MasterThesis