Działalność artystyczna w świetle podatku dochodowego od osób fizycznych

dc.abstract.en	This thesis addresses the issue of the taxation of artistic activities in the context of Personal Income Tax. Despite their significant cultural and economic importance, artistic activities lack a uniform legal definition, and their distinctive characteristics - such as irregular income, seasonal work patterns, multiple sources of revenue, and high production costs - create challenges both for legislative regulation and for the practical application of tax law. The analysis conducted in the thesis indicates that the tax system should perform a stimulatory and compensatory function with respect to artists, mitigating the economic consequences of their specific professional situation. In Poland, certain legal instruments exist in this regard, including the application of a progressive tax scale, a flat-rate tax, lump-sum taxation, and the possibility of applying 50% deductible costs of obtaining income for artists and creators. However, the absence of a coherent and unified state policy toward this professional group results in regulations that are often insufficient and inadequately adapted to the realities of artistic activities. Based on reports and empirical studies, including the extensively discussed publication “Policzone i Policzeni 2024”, the thesis demonstrates that many artists in Poland earn incomes below the national average, with a substantial proportion earning less than the statutory minimum wage. These incomes are irregular and frequently necessitate reliance on additional sources of livelihood. Limited access to social security and health insurance schemes also constitutes a significant legal and socio-economic problem. The thesis further highlights the role of alternative sources of funding for artistic activities, such as grants, patronage, and sponsorship, which partially compensate for deficiencies in systemic public support. The comparative section of the thesis examines tax and social security solutions adopted in selected OECD countries, including France, Canada, and Lithuania. Through the introduction of special legal statuses, tax reliefs, and tailored social protection instruments, these systems more accurately reflect the specific nature of artistic activities and may serve as a reference point for potential legislative reforms in Poland.
dc.abstract.pl	Praca poświęcona jest zagadnieniu opodatkowania działalności artystycznej podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Działalność artystyczna, mimo istotnej roli kulturotwórczej i gospodarczej, nie posiada jednolitej definicji prawnej, a jej specyfika – nieregularność dochodów, sezonowość pracy, wielość źródeł przychodów i wysokie koszty tworzenia – utrudnia zarówno regulację, jak i praktyczne rozliczanie podatków. Analiza podjęta w pracy wskazuje, że system podatkowy powinien pełnić wobec artystów funkcję stymulacyjną, łagodzącą skutki ekonomiczne ich specyficznej sytuacji zawodowej. W Polsce istnieją pewne rozwiązania w tym zakresie, jak możliwość stosowania progresywnej skali podatkowej, podatku liniowego, ryczałtu czy 50% kosztów uzyskania przychodów dla artystów i twórców. Jednak brak spójnej i jednolitej polityki państwa wobec tej grupy zawodowej sprawia, że regulacje są często niewystarczające i nieprzystosowane do realiów pracy artystów. Na podstawie raportów i badań, w tym szeroko omawianej publikacji „Policzone i Policzeni 2024”, ukazano, że wielu artystów w Polsce osiąga dochody poniżej średniej krajowej, a znaczna część poniżej płacy minimalnej. Dochody te są nieregularne i często wymagają posiłkowania się dodatkowymi źródłami utrzymania. Istotnym problemem jest także ograniczony dostęp do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych. W pracy wskazano również na rolę alternatywnych źródeł finansowania twórczości, takich jak stypendia, mecenat i sponsoring, które uzupełniają lukę w systemowym wsparciu. Część porównawcza pracy ukazuje rozwiązania podatkowe i socjalne przyjęte w innych państwach OECD - we Francji, Kanadzie i Litwie. Systemy te, poprzez specjalne statusy, ulgi podatkowe i instrumenty wsparcia socjalnego, lepiej odzwierciedlają specyfikę działalności artystycznej, co może stanowić punkt odniesienia dla polskich reform.
dc.affiliation	Uniwersytet Warszawski
dc.affiliation.department	Wydział Prawa i Administracji
dc.contributor.author	Różycka, Zuzanna
dc.contributor.promoter	Chowaniec, Jakub
dc.contributor.reviewer	Modzelewski, Witold
dc.contributor.reviewer	Chowaniec, Jakub
dc.date.defence	2025-12-16
dc.date.issued	2025
dc.date.submitted	2025-12-15
dc.identifier.apd	238937
dc.language	pl
dc.language.other	en
dc.publisher	Uniwersytet Warszawski
dc.rights	ClosedAccess
dc.subject.en	artistic activities
dc.subject.en	Personal Income Tax
dc.subject.en	artist
dc.subject.en	creator
dc.subject.en	classification of income sources
dc.subject.pl	działalność artystyczna
dc.subject.pl	podatek dochodowy od osób fizycznych
dc.subject.pl	artysta
dc.subject.pl	twórca
dc.subject.pl	kwalifikacja źródeł przychodów
dc.title	Działalność artystyczna w świetle podatku dochodowego od osób fizycznych
dc.title.alternative	Artistic activities in the context of Personal Income Tax
dc.type	MasterThesis