Charakterystyka wiosennych przepływów Narwi w wieloleciu 1951-2020

dc.abstract.pl	Narew reprezentuje ustrój hydrologiczny niwalny silnie wykształcony, dla którego jako dominujący, kształtujący przepływ czynnik wymienia się topniejącą w okresie wiosennym pokrywę śnieżną. W związku z postępującymi zmianami klimatu obserwuje się wzrost średniej temperatury powietrza, czego jedną z konsekwencji jest zmniejszenie udziału frakcji stałej w opadzie atmosferycznym chłodnej połowy roku. W efekcie powstaje pokrywa śnieżna o mniejszej miąższości i krótszym czasie utrzymywania się, a występujące w okresie roztopów wezbranie wcześniej osiąga moment kulminacyjny oraz jest odpowiednio niższe. Głównym celem pracy jest scharakteryzowanie wiosennych przepływów Narwi oraz identyfikacja zmian ich charakterystyk w okresie wieloletnim 1951-2020. Do analizy uwzględnionych zostało siedem stacji hydrologicznych, z których jako profil zamykający zlewnię wybrano stację Ostrołęka. Dane hydrologiczne pozyskano z bazy IMGW, natomiast dla czynników meteorologicznych wykorzystano dane gridowe z bazy E-OBS. W pracy został położony nacisk na detekcję i ocenę trendów przepływów, z uwzględnieniem terminu występowania przepływu maksymalnego, wielkości przepływu średniego rocznego oraz sezonowego (zimowego i wiosennego), a także rocznego maksymalnego. W celu dokładniejszego określenia wieloletniej zmienności sezonowej przepływu dla każdej z opracowywanych stacji obliczono współczynnik Pardé dla dwóch okresów 1951-2010 i 2011-2020 oraz wskaźnik terminu połowy odpływu. Analizę hydrologiczną uzupełniono o detekcję trendów komponentów klimatycznych mających wpływ na formowanie odpływu w zlewni, takich jak temperatura powietrza, wysokość opadów atmosferycznych czy frakcja stała opadu. Otrzymane wyniki są spójne z dostępną literaturą przedmiotu i wskazują na zachodzenie zmian w charakterystykach przepływu Narwi. Wśród nich zaobserwowano: przyspieszenie występowania terminu przepływu maksymalnego, zwiększenie przepływów zimowych, głównie zmniejszenie przepływów wiosennych, zmniejszenie przepływów maksymalnych oraz zmniejszenie rocznej amplitudy przepływów.
dc.affiliation	Uniwersytet Warszawski
dc.affiliation.department	Wydział Geografii i Studiów Regionalnych
dc.contributor.author	Mrowiec, Ida
dc.contributor.promoter	Somorowska, Urszula
dc.contributor.reviewer	Lenartowicz, Maciej
dc.contributor.reviewer	Somorowska, Urszula
dc.date.defence	2025-12-22
dc.date.issued	2025
dc.date.submitted	2025-12-04
dc.identifier.apd	246927
dc.language	pl
dc.language.other	en
dc.publisher	Uniwersytet Warszawski
dc.rights	ClosedAccess
dc.subject.pl	przepływ
dc.subject.pl	trend
dc.subject.pl	wezbranie roztopowe
dc.subject.pl	ustrój hydrologiczny
dc.subject.pl	zmiany klimatu
dc.title	Charakterystyka wiosennych przepływów Narwi w wieloleciu 1951-2020
dc.title.alternative	Characteristics of Spring Flows of the Narew River in the Multi-Year Period 1951-2020
dc.type	MasterThesis