Jednostka niedopasowana. Stanisław Bareja wobec polskiego pola filmowego 1949-1969

dc.abstract.en	The thesis constitutes an analysis of Stanisław Bareja’s position within the film field of the People’s Republic of Poland between 1949 and 1969, grounded in Pierre Bourdieu’s theory. The application of the concept of the epistemic individual enables the reconstruction of the director’s habitus as well as his trajectory within the institutional structure of socialist cinema. The aim of the study is to demonstrate how Bareja’s creative choices—concerning genre, aesthetics, and strategies toward institutions—resulted from the confrontation between his habitus and the logic of the film field. The analysis encompasses successive stages of the director’s career: from his education at the Łódź Film School, through his early shorts and professional apprenticeships, to his feature debut and first full-length productions. Particular emphasis is placed on the functioning of film units and on the system of economic and symbolic gratifications that shaped the possible strategies available to filmmakers. The study indicates that Bareja occupied a peripheral position; yet, through his consistent orientation toward popular cinema and his ability to negotiate compromises with institutions, he managed to remain within the field and gradually accumulate economic and social capital. Film criticism—despite its elevated position within the structure—played an ambivalent role in this process: on the one hand, marginalizing Bareja’s work, and on the other, being unable to completely ignore its popularity. Ultimately, the thesis argues that Bareja’s case reveals the tension between the heteronomous and autonomous logics of the film field in the PRL, while also illustrating the mechanisms of reproduction and transformation of the field under conditions of dependence on the field of power.
dc.abstract.pl	Praca stanowi analizę pozycji Stanisława Barei w polu filmowym Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej w latach 1949–1969, opartą o teorię Pierre’a Bourdieu. Zastosowanie koncepcji jednostki epistemicznej pozwala na rekonstrukcję habitusu reżysera oraz jego trajektorii w obrębie struktury instytucjonalnej kinematografii PRL. Celem pracy jest ukazanie, w jaki sposób wybory twórcze Barei, zarówno w zakresie gatunku, estetyki, jak i strategii wobec instytucji, wynikały ze zderzenia jego habitusu z logiką pola filmowego. Analiza obejmuje kolejne etapy drogi twórczej reżysera: od edukacji w łódzkiej Szkole Filmowej, przez pierwsze etiudy i praktyki zawodowe, aż po debiut fabularny i wczesne realizacje pełnometrażowe. Szczególne znaczenie przypisano funkcjonowaniu zespołów filmowych oraz systemowi ekonomicznych i symbolicznych gratyfikacji, które kształtowały możliwe strategie reżyserów. Wskazano, że Bareja zajmował pozycję peryferyjną, jednak dzięki konsekwentnej orientacji na kino popularne i zdolności do kompromisów z instytucjami, potrafił utrzymać się w polu i stopniowo akumulować kapitał ekonomiczny oraz społeczny. Krytyka filmowa, mimo swojej wysokiej pozycji w strukturze, odgrywała w tym procesie ambiwalentną rolę: z jednej strony marginalizowała twórczość Barei, z drugiej – nie mogła całkowicie zignorować jej popularności. Ostatecznie praca dowodzi, że przypadek Barei ukazuje napięcie między logiką heteronomiczną a autonomiczną w polu filmowym PRL, a zarazem ilustruje mechanizmy reprodukcji i transformacji pola w warunkach zależności od pola władzy.
dc.affiliation	Uniwersytet Warszawski
dc.affiliation.department	Wydział Artes Liberales
dc.contributor.author	Woźnica, Mateusz
dc.contributor.promoter	Kulas, Piotr
dc.contributor.reviewer	Zarycki, Tomasz
dc.contributor.reviewer	Kulas, Piotr
dc.date.defence	2025-09-24
dc.date.issued	2025
dc.date.submitted	2025-09-16
dc.identifier.apd	245754
dc.language	pl
dc.language.other	en
dc.publisher	Uniwersytet Warszawski
dc.rights	ClosedAccess
dc.subject.en	Stanisław Bareja
dc.subject.en	film field
dc.subject.en	Pierre Bourdieu
dc.subject.en	epistemic individual
dc.subject.en	habitus
dc.subject.en	cultural production
dc.subject.en	film criticism
dc.subject.en	cinema of the People’s Republic of Poland
dc.subject.en	symbolic capital
dc.subject.en	film units
dc.subject.pl	Stanisław Bareja
dc.subject.pl	pole filmowe
dc.subject.pl	Pierre Bourdieu
dc.subject.pl	jednostka epistemiczna
dc.subject.pl	habitus
dc.subject.pl	produkcja kulturowa
dc.subject.pl	krytyka filmowa
dc.subject.pl	kino PRL
dc.subject.pl	kapitał symboliczny
dc.subject.pl	zespoły filmowe
dc.title	Jednostka niedopasowana. Stanisław Bareja wobec polskiego pola filmowego 1949-1969
dc.title.alternative	The Misfitting Individual. Stanisław Bareja and the Polish Film Field, 1960–1969
dc.type	MasterThesis